Thăng Long Hà Nội: Bài đăng http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/AllPosts.aspx Liên kết nạp tin tự động RSS cho Bài đăng danh sách. Sat, 06 Jun 2026 02:44:13 GMT Windows SharePoint Services V3 RSS Generator 60 Thăng Long Hà Nội: Bài đăng /trangtin/ThangLongHN/_layouts/images/homepage.gif http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/AllPosts.aspx Phố Phan Đình Phùng http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=80 Nội dung:
Phố Phan Đình Phùng (thuộc phường Phan Đình Phùng, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) dài chừng 1,5km, bắt đầu từ phố Mai Xuân Thưởng tới đầu phố Hàng Cót... Đây nguyên là dãy hào chạy mé ngoài bức tường phía Bắc của thành Thăng Long đời Nguyễn (thế kỷ XIX), đồng thời lại là một đoạn của sông Tô Lịch cũ.

Trước đây là đại lộ có tên là Cácnô (Boulevard Carnot), sau cách mạng tháng Tám năm 1945, phố mang tên Phan Đình Phùng - một chí sĩ yêu nước, một anh hùng chống thực dân Pháp (1847-1895). Ông là người làng Đông Thái, nay thuộc huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh, lãnh tụ nghĩa quân Hà Tĩnh chiến đấu chống Pháp ngót 10 năm trời dưới chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi. Ông mất ngày 28-12-1895 tại Núi Quạt trong dãy Trường Sơn.
 
Trên trục phố này có những dãy nhà xây theo kiến trúc cổ của Pháp đầu thế kỷ XX. Nhà thờ Cửa Bắc, nằm đối diện với thành Thăng Long, xây dựng vào năm 1931-1932, do một linh mục, kiến trúc sư người Pháp tên là Đô-pô-lit (tên Việt gọi đó là Cố Hương) thiết kế theo kiểu hình chữ nhật (kiến trúc Ba-xi-la-va), kết hợp phong cách Á - Âu, không tuân theo quy tắc đối xứng, mà lệch với tháp chuông cao ở bên phải và cân bằng với mái vòm ở trung tâm. Nhà thờ Cửa Bắc không chỉ là một địa chỉ tôn giáo mà còn là một công trình kiến trúc có nhiều nét độc đáo, tạo thêm điểm chấm phá trong không gian đô thị Hà Nội. Và những hàng cây sấu già chạy dọc theo hè phố có những chùm hoa trắng bé xíu giấu mình trong tán lá xanh mà tỏa ra những mùi hương đăng đắng mà nồng nàn... từng đi vào thơ, nhạc.
 
Nhiều người từng gắn bó với con đường này cùng bao kỷ niệm về một trong những tuyến phố đẹp nhất Hà thành. Này đây “vết xưa xe ngựa hồn thu thảo” còn in dấu nơi cổng chính Bắc Môn, đây nữa vết đạn đại bác quân Pháp nã vào thành ngày 25-4-1882... Đấy là chưa kể hết hàng chục tòa biệt thự nằm trong quần thể kiến trúc Pháp điển hình còn nguyên vẹn của đại lộ Carnot xưa kia.
Người Hà thành đi qua đây thầm mong được giữ mãi những con phố đặc trưng Hà Nội như thế này.
Bài: Trần Trí Công 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:35 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.894
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:38:29 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=80 Phố sách Tràng Tiền http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=75 Nội dung:
Khác xa dáng hình khu phố cổ của Kinh thành Thăng Long xưa, phố Tràng Tiền có dáng dấp sang trọng của một khu phố với những ngôi nhà mang kiến trúc kiểu Pháp. Dọc chiều dài hơn 700 mét của phố Tràng Tiền (phường Tràng Tiền - quận Hoàn Kiếm), nhiều công trình kiến trúc mà tên gọi của nó đã in sâu trong tâm trí mỗi người dân Hà Nội.

Trong suốt nhiều thập kỷ qua, không ít người Hà Nội đã vào con phố này  mua một vài thứ nào đó. Từ cây kim, sợi chỉ đến cái bút, thước kẻ, sách, vở... hay chiếc máy khâu, xe đạp... đều có bán tại Bách hóa tổng hợp nay là Trung tâm thương mại Tràng Tiền Plaza đồ sộ và hiện đại cũng đang trở thành địa chỉ ghé thăm của nhiều du khách đến Hà Nội. Nhưng ngày nay, “mặt hàng” nổi tiếng nhất ở phố Tràng Tiền không phải là các vật dụng hàng ngày mà chính là sách, báo. Tràng Tiền đã trở thành phố sách lớn nhất và sầm uất nhất ở Thủ đô.
 
Trước đây, ở Tràng Tiền chỉ có hai hiệu sách: hiệu sách quốc văn và hiệu sách ngoại văn. Những năm gần đây, ngoài hai cơ sở cũ đó ra, Tổng công ty phát hành sách Trung ương và Công ty phát hành sách Hà Nội còn mở thêm nhiều cửa hàng
 
sách báo nữa chạy dài suốt phố Tràng Tiền. Với hàng sát hàng, quán cạnh quán, bạn như lạc vào một rừng sách báo đầy mầu sắc bởi một khối lượng đầu sách khổng lồ từ cổ chí kim. Ðó là thế giới của đủ các loại sách báo, cả sách báo tiếng nước ngoài lẫn sách báo tiếng Việt. Sách của các ngành khoa học: văn học, lịch sử, văn hóa, y học, vật lý, hóa học...; sách học ngoại ngữ và khá nhiều sách dành cho trẻ em mọi lứa tuổi. Thị trường sách càng ngày càng trở nên sôi động, nhất là từ sau khi Việt Nam thực hiện chính sách mở cửa, làm bạn với tất cả các nước trên thế giới. Nếu như trước đây, nguồn sách nước ngoài gần như 100% là sách tiếng Nga thì ngày nay, tại các quầy sách ở Tràng Tiền, bạn có thể tìm được rất nhiều sách và tạp chí được viết bằng tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Trung Quốc, tiếng Nhật...
Trung tâm sách 44 Tràng Tiền của Tổng công ty Sách Việt Nam đồ sộ với kiến trúc 3 tầng, sách được sắp xếp một cách khoa học: tầng 1: sách quốc văn; tầng 2: sách ngoại văn; tầng 3: sách thiếu nhi. Tại đây, bạn có thể tìm được những cuốn sách mình cần một cách nhanh nhất. Với những học sinh, sinh viên họ lại ấn tượng ở nhà sách số 5 trên phố. Đi sâu vào một ngõ nhỏ chừng 10m, qua một cầu thang dài, leo lên tầng 2, bước vào bốn phòng nhỏ xíu chứa toàn sách là sách, bạn phải lách qua nhau mới có đủ lối đi. “Cái cảm giác mình lọt thỏm giữa một thế giới tri thức khổng lồ thú vị lắm!” – Trần Việt Chung (Đại học Sư phạm Hà Nội) tâm sự. Các nhà sách này được lòng các bạn trẻ không những vì giá rẻ hơn mà còn vì những ngõ nhỏ, phố nhỏ nơi... nhà sách ở đó.
Dạo một vòng phố sách Tràng Tiền, bạn sẽ cảm nhận được những nét rất riêng không thể lẫn của con phố này. Có lẽ vì thế mà nơi đây đã trở thành một trong những điểm hẹn cuối tuần thú vị của người dân Thủ đô.
Bài: Trí Công 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:35 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.268
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:35:25 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=75 Phố Nhà Thờ http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=81 Nội dung:
Nằm cách hồ Hoàn Kiếm một đoạn không xa, phố Nhà Thờ được biết đến như một con phố đáng yêu và đầy thi vị của Thủ đô Hà Nội.

Con phố nhỏ và dài chỉ vài trăm mét dường như luôn chứa đựng nhiều điều hấp dẫn và độc đáo đến khó quên. Ở đây, người ta bắt gặp sự tương phản giữa hai trường phái kiến trúc Đông và Tây, giữa hai hình thái văn hóa cũ và mới, và thậm chí là cả giữa hai hệ ý thức tín ngưỡng Phật giáo và Thiên chúa giáo. Chính sự lạ kì này đã tạo nên một sức hút hấp dẫn cũng như sự tò mò đối với mỗi người khi có dịp đặt chân lên khu phố nhỏ bé này.
 
Ngay đầu dãy phố, tọa lạc trên khu đất của ngôi nhà số 3 là chùa cổ Bà Đá được xây dựng từ  đời vua Lê Thánh Tông (1490-1497) trên nền tháp Báo Thiên nổi tiếng của kinh thành Thăng Long xưa. Nay ngôi chùa cũng chính là trụ sở của Thành Hội Phật Giáo Hà Nội. Trong khi đó, ở cuối con phố, trên nền khu đất rộng tạo thành một quảng trường nhỏ là Nhà Thờ Lớn Hà Nội với lối kiến trúc Gothique mang đậm dấu ấn nghệ thuật của thời kì Trung Cổ với những mái vòm uốn cong, rộng và vươn cao lên nền trời xanh tạo thành một điểm nhấn thú vị cho không gian tổng thể của cả con đường. Đây là ngôi nhà thờ nổi tiếng được khánh thành đúng vào lễ Giáng sinh năm 1887. Vào dịp Noel hàng năm, Nhà Thờ Lớn là địa chỉ đón Giáng sinh của người dân Thủ đô nói chung và của mọi tín đồ Thiên chúa giáo nói riêng.
 
Bên cạnh đó, nằm giữa những ngôi nhà hai tầng thấp và cũ xưa phảng phất dấu ấn kiến trúc thời thuộc Pháp là những quán cà phê phong cách châu Âu cùng những đồ ăn nhanh mang hương vị phương Tây luôn tạo được sức hấp dẫn đối với người sành thưởng thức, nhất là những người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội. Phố Nhà Thờ có cả những cửa hàng lưu niệm với các món hàng thủ công mỹ nghệ tinh xảo và cả những cửa hàng thời trang bằng thứ lụa tơ tằm cao cấp mịn màng và óng mượt của Việt Nam.
Chia tay Hà Nội, du khách có thể quên đi mọi thứ vì sự bộn bề của công việc và cuộc sống, thế nhưng hình ảnh con phố nhỏ đáng yêu và độc đáo này có lẽ sẽ chẳng bao giờ mờ phai   trong tâm trí họ.
Bài: Thanh Hòa 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:35 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.068
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:39:02 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=81 Phố Nhà Thờ http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=83 Nội dung:
Nằm cách hồ Hoàn Kiếm một đoạn không xa, phố Nhà Thờ được biết đến như một con phố đáng yêu và đầy thi vị của Thủ đô Hà Nội.

Con phố nhỏ và dài chỉ vài trăm mét dường như luôn chứa đựng nhiều điều hấp dẫn và độc đáo đến khó quên. Ở đây, người ta bắt gặp sự tương phản giữa hai trường phái kiến trúc Đông và Tây, giữa hai hình thái văn hóa cũ và mới, và thậm chí là cả giữa hai hệ ý thức tín ngưỡng Phật giáo và Thiên chúa giáo. Chính sự lạ kì này đã tạo nên một sức hút hấp dẫn cũng như sự tò mò đối với mỗi người khi có dịp đặt chân lên khu phố nhỏ bé này.
 
Ngay đầu dãy phố, tọa lạc trên khu đất của ngôi nhà số 3 là chùa cổ Bà Đá được xây dựng từ  đời vua Lê Thánh Tông (1490-1497) trên nền tháp Báo Thiên nổi tiếng của kinh thành Thăng Long xưa. Nay ngôi chùa cũng chính là trụ sở của Thành Hội Phật Giáo Hà Nội. Trong khi đó, ở cuối con phố, trên nền khu đất rộng tạo thành một quảng trường nhỏ là Nhà Thờ Lớn Hà Nội với lối kiến trúc Gothique mang đậm dấu ấn nghệ thuật của thời kì Trung Cổ với những mái vòm uốn cong, rộng và vươn cao lên nền trời xanh tạo thành một điểm nhấn thú vị cho không gian tổng thể của cả con đường. Đây là ngôi nhà thờ nổi tiếng được khánh thành đúng vào lễ Giáng sinh năm 1887. Vào dịp Noel hàng năm, Nhà Thờ Lớn là địa chỉ đón Giáng sinh của người dân Thủ đô nói chung và của mọi tín đồ Thiên chúa giáo nói riêng.
 
Bên cạnh đó, nằm giữa những ngôi nhà hai tầng thấp và cũ xưa phảng phất dấu ấn kiến trúc thời thuộc Pháp là những quán cà phê phong cách châu Âu cùng những đồ ăn nhanh mang hương vị phương Tây luôn tạo được sức hấp dẫn đối với người sành thưởng thức, nhất là những người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội. Phố Nhà Thờ có cả những cửa hàng lưu niệm với các món hàng thủ công mỹ nghệ tinh xảo và cả những cửa hàng thời trang bằng thứ lụa tơ tằm cao cấp mịn màng và óng mượt của Việt Nam.
Chia tay Hà Nội, du khách có thể quên đi mọi thứ vì sự bộn bề của công việc và cuộc sống, thế nhưng hình ảnh con phố nhỏ đáng yêu và độc đáo này có lẽ sẽ chẳng bao giờ mờ phai   trong tâm trí họ.
Bài: Thanh Hòa 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:40 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.992
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:43:50 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=83 Cầu Long Biên - Trang sử bằng thép bắc qua sông Hồng http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=10 Nội dung:
“Hà Nội có cầu Long Biên Vừa dài vừa rộng bắc trên sông Hồng Tàu xe đi lại thong dong Người người tấp nập gánh gồng ngược xuôi…”
  
 Sau chùa Một Cột và quần thể Tháp Bút - đền Ngọc Sơn thì cầu Long Biên là một trong những hình ảnh đặc, trưng, độc đáo và đẹp nhất về văn hóa, lịch sử, cầu Long Biên thậm chí còn nổi tiếng hơn chính cả bản thân nó.
1. Cầu Long Biên được “sinh ra” trong kế hoạch khai thác thuộc địalần thứ nhất của người Pháp ởĐông Dương.  Ngày 13-9-1889, viênđá đầu tiên được Toàn quyền Paul Doumerđặt xuống tại vị trí mố cầu bên bờ tả ngạnsông Cái trong lễ khởi công xây cầu. 2 năm5 tháng sau, ngày 28-2-1902, cầu xâyxong. Một thời gian nhanh kỷ lục so với một cây cầu tầm cỡ như thế, với nềntảng kỹ thuật ở thời điểm ấy. Dải huyết mạch giao thông từ Hà Nội đi các địa bàn duyên hải phía đông như Hải Phòng, Quảng Ninh và các tỉnh phía Bắc như Lạng Sơn, Lào Cai bắc qua sông Hồng được nối liền.
 
Theo thiết kế cầu Long Biên có 19 nhịp cầu nhưng có 20 mố cầu cả thảy. Toàn bộ những mố đá, trụ trong lòng sông đều phải thi công bằng phương pháp giếng chìm hơi ép. Những phu thợ người An Nam phải trực tiếp ngồi vào trong những ''chuông sắt'' thật lớn, đào đến đâu múc đất đá chuyển lên đến đấy. Hoàn toàn không có các thiết bị hạ áp để giảm rủi ro như bây giờ. Căn buồng khí néncứ dần sâu xuống lòng sông. Trụ cầu thiết kế cao 43,5m, trong đó phần chòi lên trung, bình 13,5m. Như vậy phần chìm của trụ cầu phải đạt ít nhất 30m, có những chỗ như mố cầu 14 phải xuống đến 32m với áp lực lên tới 3 atmosphere. Khí áp đã khiến nhiều người không chịu nổi, máu mũi, máu tai túa ra. Nguy hiểm nhất là máu sủi bọt mà chết. Mỗi ca lao động như thế, thợ khỏe nhất cũng chỉ kéo dài được chừng 4 tiếng đồng hồ. Nghe nói ban đầu các chủ dự án người Pháp tính đưa thợ Trung Quốc sang vì tin rằng họ khỏe và giỏi hơn người bản xứ, nhưng rốt cục lại chính những người thợ An Nam mới là những người trực tiếp xây cầu. Trong hồi ký ,của mình, Toàn quyền Paul Doumer đã viết: “những người thợ An Nam rất giỏi. Họ sống được dưới độ sâu như thế, với sự khắc nghiệt như thế, không kêu ca phàn nàn. Họ tự nguyện làm công việc ấy và được trả lương cao''. Paul Doumer nói có khoảng 3.000 người bản xứ làm phu xây cầu. Tuy nhiên, qua trao đổi với chúng tôi, nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc cho rằng con số có lẽ phải lớn hơn thế rất nhiều bởi số người chết vì cực nhọc và rủi ro được thay thế chưa tính đến. Bài vè mà bây giờ không còn mấy người Hà Nội biết được, đã đặc tả về công việc nguy hiểm của những phu xây cầu ngày ấy:
 
Lập mưu xây được cây cầu
Chế ra cái chụp để mà bơm lên
Bơm hết nước đến bùn đen
Người chết như rạ, phải len mình vào
Vỡ bơm nước lại chạy vào
Chết thì mặc chết, ai nào biết không.
Trụ cầu cứ hoàn thành đến đâu là lao lắp dầm thép tới đó. 19 nhịp cầu nguyên thủy cao thấp nhấp nhô, người qua cầu chỉ cảm nhận được ở đó một vẻ đẹp thanh nhã êm đềm, nhưng thực ra đó lại là một điểm nhấn kiến trúc cực kỳ đặc sắc, là sự chuyển hóa tài tình từ biểu đồ moment xoắn với những khúc to, nhỏ tương ứng nhịp cầu cao thấp, vừa chịu lực vừa tiết kiệm vật liệu. Nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc cũng đã mất công lật giở lại từng trang hồi ký của Paul Doumer để rồi à lên: Nó là dạng kết cấu cantilever đây mà!
 
Những phần nhịp chính được nhà thầu Daydé & Pillé đúc sẵn và chở từ Pháp sang, còn thì đều là linh kiện được liên kết bằng đinh tán thủ công, do thợ sắt người An Nam đảm nhiệm. Về sau này, một bộ phận trong số những người thợ ấy ở lại đất kinh thành để tiếp tục phát triển nghề sắt, lập ra phố Lò Rèn ngày nay. 30.000m3 đá, 5.300 tấn thép, hàng ngàn tấn xi măng Hải Phòng, hàng ngàn tấn vôi từ Huế, hàng ngàn m3 gỗ Thanh Hóa và tổng cộng 6.200.000 franc Pháp đã được chi để hoàn thành cây cầu. Tuy nhiên, dấu ấn Việt trên cây cầu Long Biên không chỉ là mồ hôi và máu của phu xây cầu mà còn có sự góp mặt của những trí thức lớn thời bấy giờ. Có tài liệu nói rằng nhà tư sản Bạch Thái Bưởi đã được giao quản lý một phần việc xây dựng cầu và đứng ra thầu gỗ tà vẹt cho đường ray xe lửa trên cầu.
 
 
2. Cho đến thời điểm này, cuộc tranh cãi xem là người thiết kế cầu Long Biên có lẽ đã ngã ngũ với những tư liệu đầy sức thuyết phục từ Trung tâm lưu trữ Quốc gia 1. Trong tranh luận của mình, bà Nguyễn Thu Hằng đến từ cơ quan   An Nam, nhưng không phải là cầu Long Biên. Cỡn người đi ra quyết định xây cầu thì vẫn chỉ có một: Toàn quyền Paul Doumer. Vậy Paul Doumer là ai?
Paul Doumer, tên đầy đủ là Joseph Athanase Paul Doumer, xuất thân trong một gia đình lao động, bố làm công nhân xe lửa. 12 tuổi, cậu bé nhà Doumer đã phải lao động kiếm sống, làm thợ khắc tại một xưởng sản xuất huân, huy chương ở Montmanre thuộc quận 18 nơi Paris hoa lệ Doumer đã kiên trì theo học các lớp buổi tối để có thể thi tốt nghiệp trung học, sau đó vào học trường dạy nghề. Năm 20 tuổi Paul Doumer đỗ bằng cử nhân toán học, năm sau lấy tiếp bằng cử nhân luật, rồi trở thành chuyên gia tài chính.  Sau một thời gian ngắn dạy học, ông ra làm báo, gia nhập đảng cấp tiến Pháp, được bầu làm nghị sĩ của đảng này và từ đó bước vào chính trường.
Cuối thế kỷ XIX, với việc ép buộc triều đình Huế ký Hiệp ước Giáp Thân 1884, thực dân Pháp về cơ bản coi như áp đặt được chế độ thống trị lên toàn cõi An Nam. Việc chia cắt xứ An Nam lúc bấy giờ được đẩy mạnh. Nam Kỳ là thuộc địa. Trung Kỳ là đất bảo hộ, tiếng là do quan lại Nam triều cai trị, song viên Khâm sứ Pháp lại là người quyết định cuối cùng bởi chức danh này cũng chủ trì Vện Cơ mật, đứng đầu trên các thượng thư đại thần. Bắc Kỳ là xứ bảo hộ. Nhưng Nha Kinh lược sứ Bắc Kỳ thay mặt nhà vua cai quản vùng đất này bị đóng cửa, thay vào đó là viên Thống sứ người Pháp, Augustin Fourès. Hệ thống quan lại người bán xứ ở Bắc Kỳ do Thống sứ Pháp toàn quyền bổ nhiệm, thuyên chuyển, nhà vua chẳng có quyền hành gì. Tự nguyện từ bỏ ghế Bộ trưởng để đi làm một viên chức thuộc địa nhằm cứu vãn và cải thiện tình hình, Paul Doumer có 3 sứ mệnh: Hoàn thành cuộc ''bình định'' bằng bất cứ giá nào; xây dựng bộ máy cai trị thực dân thay thế chế đô cai trị của triều đình nhà Nguyễn và cuối cùng là nhanh chóng đẩy mạnh khai thác tài nguyên, bóc lột sức lao động của người bản xứ. Điều này cũng giải thích tại sao Toàn quyền Doumer lại quan tâm tới việc đầu tư xây dựng một số công trình giao thông vận tải và công nghiệp đến vậy. Theo một tài liệu sử của Pháp, thì “công tích chính của Doumer tại đông Dương là tăng thuế”. Của cải bòn rút từ người dân qua thuế đóng vào ngân sách thuộc địa tăng từ 20 triệu đồng Đông Dương năm 1899 lên 33 triệu năm 1902 và vọt lên 42 triệu năm 1911. Doumer chính là người khởi xướng và ''nhiệt tình” thúc đẩy việc thiết lập tuyến đường sắt xuyên Đông Dương và từ Hà Nội vươn dài nối với Côn Minh, Trung Quốc; mở mang cảng Hải Phòng và cho xây nhiều nhà máy điện. Dưới nhiệm kỳ của Toàn quyền Doumer, Hà Nội trở thành thành phố đầu tiên ở châu Á được chiếu sáng bằng điện cùng với nhiều việc khác như phát triển đồn đền cao su vùng Nam bộ, xây dựng thành phố Đà Lạt...
3- Một điều nữa cũng ít người biết, rằng Toàn quyền đông Dương Paul Doumer thời kỳ 1886 - 1903 cũng là người ra quyết định xây cầu treo Hàm Rồng (chứ không phải cây cầu Hàm Rồng ta thấy bây giờ, nó đã bị đánh sập hoàn toàn trong chiến tranh) ở Thanh Hóa. Đường xe lửa xuyên Việt đặt từ Lạng Sơn đến Hà Nội năm 1899, qua cầu Long Biên tháng 2-1902 và tới bờ Bắc sông Mã ở chân núi Ngọc tháng 12-1903. Trước đó, cầu treo Hàm Rồng đã khởi công từ mùa khô năm 1902. Sử sách còn ghi lại rằng, người thợ Việt đóng thành công chốt đỉnh vòm cầu treo Hàm Rồng trước sự ngỡ ngàng của các “quan thầy'' người Pháp đã được Nha Giao thông công chính Đông Dương thưởng 100 đồng bạc Đông Dương, giá trị tương đương 11 tấn gạo...
Suốt 8 năm ròng rã trong cuộc chiến đấu chống Không quân Mỹ ném bom phá hoại miền Bắc, kể từ năm 1965, cầu Long Biên phải hứng chịu hàng trăm lượt không kích lớn nhỏ. 14 lần bị không quân Mỹ ném bom, cầu vẫn vững vàng trước bom đạn Mỹ. Cầu gãy lại được nối, cầu hỏng thì được sửa ngay để đảm báo huyết mạch lưu thông. Hơn 1,8 cây số đường cầu dường như chưa bao giờ bị gián đoạn. Các trận địa pháo được dựng lên ngay tại bãi giữa sông Hồng; nhiều trận địa 12 ly 7 thiết lập ngay trên các đỉnh nhịp cao nhất của cây cầu để ngăn đàn qụa sắt... 3 nhịp cầu đã vĩnh viễn nằm lại dưới lòng sông Hồng. Người ngã xuống, người khác lên thay. Chiếc cầu già nua vẫn oằn mình sau những loạt bom, rốckét có điều khiển để rồi từng chuyến hàng trọng yếu từ cảng Hải Phòng và qua biên giới phía Bắc vẫnrùng rùng chi viện cho chiến trường miền Nam ruột thịt. Viết về những ngày ấy, thi sĩ Xuân Quỳnh đã từng thốt lên: Cầu Long Biên - đó là tên cầu cũ/ Bắc qua sông bằng sắt thép già nua... Chiếc cầu ấy biết bao lần giặc phá/ Không thanh sắt nào không vết đạn bom/ Xe vẫn chạy trên chiếc cầu chắp vá/ Tàu hỏa, ô tô có đoạn phải chung đường...
Năm Ất Dậu 1945, người chết đói la liệt, những căn hầm đá dưới chân cầu Long Biên trở thành nơi chứa xác chết đồng bào bởi nạn ''nhổ lúa trồng đay''. Mùa đông năm 1946, cầu Long Biên chứng kiến quân và dân thủ đô vượt sông ngay dưới gầm cầu với bên trên là lính Pháp lăm lăm súng gác để rồi 9 năm sau, 1954, cầu lại chứng kiến đoàn quân chiến thắng trở về và tống tiễn những tên lính viễn chinh Pháp cuối cùng sấp mặt cuốn xéo khỏi Việt Nam. Trận lụt lịch sử năm 1971, cầu Long Biên lại chứng kiến  một Hà Nội quật cường trong cơn phẫn nộ của thiên tai...
4. Thăng Long sắp 1.000 năm, cầu Long Biên cũng ngoài trăm tuổi. Vào thời của nó, cầu Long Biên từng là 1 trong 4 cây cầu sắt dài nhất thế giới và nổi bật nhất viễn Đông. Nó chỉ đứng sau cầu sắt Brooklyn bắc qua sông Đông (East River) của Mỹ. Tấm biển ''1899 - 1902 Daydé & Pillé Paris” vẫn còn nguyên vẹn như muốn nhắc nhở mọi người hãy biết tôn trọng quá khứ. Khôi phục cầu Long Biên là việc cần phải làm. Nhưng bảo tồn thế nào thì lại vẫn là một câu hỏi lớn. Phá cầu đi để xây lại toàn bộ theo đúng hình dáng, kết cấu mà lại vẫn đảm bảo an toàn giao thông qua cầu gần như là điều không tưởng. Gỡ bỏ đường sắt hay chỉ tu bổ làn đường bộ hai bên cầu cũng đều chưa phải là vẹn toàn. Đường sắt trên cầu có thể không sử dụng, nhưng không nhất thiết phải dỡ bỏ. Đường bộ hai bên cần tu sửa, nhưng không thiếu cầu đến mức phải đạt yêu cầu cho ô tô lưu thông được. Thử hỏi nếu không có đường ray tàu hỏa ở giữa, đường bộ lưu thông trái triều về hai bên thì có gọi là cầu Long Biên nữa không?
Mới đây, những người quan tâm lại thấy rộ lên những thông tin về một dự án dỡ bỏ đường sắt trên cầu Long Biên và thay vào đó là một cây cầu hiện đại, có cả đường sắt, đường bộ đáp ứng nhu cầu giao thông của thế kỷ XXI và cả những năm sau. Như thế thì tốt quá. Nhưng chỉ có điều cây cầu hoàn toàn mới ấy lại nằm cách cầu Long Biên chỉ… 30m về hướng thượng lưu. Lại ý kiến lập tức lên tiếng ngay và rằng, như thế thì đâu phải là bảo tồn cầu Long Biên mà chính là… loại bỏ hình ảnh cầu Long Biên đấy chứ! Cầu Long Biên sẽ là gì nếu không thể soi bóng xuống sông Hồng? không còn là con đường độc đạo dẫn ra bãi giữa sông Hồng với những ruộng ngô, luống cải thơm mới phù sa? Lòng sông càng ngày càng cạn, bãi giữa ngày càng bồi cao, cầu Long Biên cũng đang ngày càng cảm thấy chật hẹp ngay với chính người anh em của mình, cầu Chương Dương. Nếu chỉ vì nguồn tiền viện trợ, nếu chỉ vì lý do tận dụng hạ tầng đường sát vốn đã quá cũ ở hai bên đầu cầu để phá hỏng cảnh quan tổng thể của một chứng tích lịch sử như cầu Long Biên, xin hãy xem lại!
Và cuối cùng, xin dẫn lời của nhà sử học Dương Trung Quốc: ''Đừng đối xử với cầu Long Biên như một cây cầu cũ, hỏng''.
Trích tạp chí An ninh thế giới xuân Canh Dần 2010.
 

 
 

 

Loại: 1000 năm Thăng Long - Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 3:35 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.165
]]> System Account 1000 năm Thăng Long - Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 20:40:30 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=10 Phố Hồ Hoàn Kiếm http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=84 Nội dung:
Đây là phố ngắn nhất của Hà Nội, chỉ dài có 52m, như một cái ngách nối từ phố Đinh Tiên Hoàng thông sang phố Cầu Gỗ. Nơi đây nguyên là đất của thôn Tả Vọng, tổng Hữu Túc, huyện Thọ Xương cũ.

Cái tên phố Hồ Hoàn Kiếm rất ít người chú ý vì phố ấy quá ngắn, mỗi bên phố chỉ có vài căn nhà nhưng  nó đã góp phần tạo nên cái đẹp, cái hồn của hồ Hoàn Kiếm.
 
Ai đã có dịp đến đây, ngắm nhìn và ngỡ ngàng nhận ra một điều: Vẫn còn đó bóng hình những ngày qua, vẫn còn đó hình ảnh của xóm làng Việt trong đô thị, các ngõ phố của Thăng Long - Hà Nội, cái cung cách sống tiểu tư sản Hà Thành từ thủa nào. Hơn thế nữa, mặc dù diện mạo kiến trúc phố xá đã thay da đổi thịt, nhà cửa đa phần đã cải tạo mới, vẫn hiện hữu cái cấu trúc đô thị xưa và nay.
 
Nhiều thế hệ người Hà Nội vẫn nhớ mãi nét riêng của phố ngắn nhất Hà Nội đó là: người đi đầu phố đã thấy mình ở cuối phố. Nhưng đó vẫn là một tên phố của Hà Nội.  
Bài: Trần Trí Công 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:40 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.241
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:44:38 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=84 Thăng Long là gốc Gia Định thành là ngọn http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=92 Nội dung:

Đất nước ta khởi nguồn từ bộ lạc Giao Chỉ. Đại Việt sử ký tiền biên chép rằng: "Sử thời Thần Nông viết phía nam vỗ về đất Giao Chỉ, thì vốn đã tự thành một nước"1. Như vậy tên nước Giao Chỉ có trước tên nước Văn Lang do Hùng Vương đặt ra. Nước Văn Lang khởi nguồn từ năm 2879 trước Công nguyên, chia ra 15 bộ. Bộ thứ nhất là Giao Chỉ (nay là đất Hà Nội, Nam Định, Ninh Bình, Hưng Yên).

Năm 258 trước Công nguyên, Thục Phán chiếm được một phần nước Văn Lang, lập ra nước Âu Lạc và chia thành 17 bộ lạc. Bộ lạc Long Biên chính là địa bàn Giao Chỉ.

Năm 207 trước Công nguyên, nhà Tần đổi nước Âu Lạc thành Tương Quận, song vẫn để họ Thục làm vua. Nhà Tần suy, Triệu Đà nổi lên, làm chủ gần khắp nước Văn Lang cũ và lập thành nước Nam Việt, chia làm hai quận: Giao Chỉ và Cửu Chân.

Năm 111 trước Công nguyên, nhà Tây Hán sai Lộ Bác Đức đánh lấy nước Nam Việt, rồi cải là Giao Chỉ bộ và chia ra 9 quận, trong có quận Giao Chỉ. Năm 40 (sau Công nguyên), Trưng Trắc - người con gái quận Giao Chỉ - dấy binh đánh đuổi thái thú Tô Định, tự lập làm vua đóng đô ở Mê Linh"2. Năm 43 , Mã Viện đánh thắng Trưng Trắc, lại đem đất Giao Chỉ thuộc về nhà Đông Hán và đưa phủ trị từ Mê Linh về Long Biên như cũ.

Năm 865, Cao Biền là một danh tướng nhà Đường đi đánh quân Nam Chiếu (ở Vân Nam, Trung Quốc nay), sau được phong làm Tiết độ sứ quận Giao Chỉ, tức nước ta ngày xưa"3. Để bảo vệ chống quân Nam Chiếu và quân Chiêm Thành, Cao Biền liền cho xây dựng thành Đại La trên địa bàn Long Biên, bao quanh lỵ sở Tống Bình, chu vi khoảng 6km.

Suốt thời gian từ khi lập nước Văn Lang (2879 trước CN) đến lúc Đinh Tiên Hoàng đặt quốc hiệu là Đại Cồ Việt (968) - một thời gian dài 3847 năm - địa danh Giao Chỉ luôn tồn tại, lúc là bộ, quận, hoặc huyện, mà trung tâm bao giờ cũng là Tống Bình hay thành Đại La.

Khi nước ta đã tự chủ có quốc hiệu riêng, nhưng thiên triều Trung Quốc chỉ phong cho các vua nhà Đinh, nhà Tiền Lê và sáu vua đầu nhà Lý là Giao Chỉ quận vương. Từ năm 1164 (đời vua Lý Anh Tông) đến năm 1802 (qua các đời nhà Lý, nhà Trần, nhà Hậu Lê, nhà Tây Sơn), các vua ta mới được phong là An Nam quốc vương. Tuy nhiên trong thư tịch hay bia ký phân ranh biên giới, vẫn còn tồn tại danh xưng Giao Chỉ quốc. Khi nước ta bị nhà Minh thôn tính (1407-1427), thì lại chỉ là quận Giao Chỉ lệ thuộc bắc phương.

Nhà Đinh và Tiền Lê lấy Hoa Lư (Ninh Bình) làm kinh đô. Lý Thái Tổ tức Lý Công Uẩn tiếp ngôi nhà Tiền Lê liền cho dời đô về thành Đại La và đổi tên là thành Thăng Long - đây là địa điểm trung tâm của đất nước Giao Chỉ từ ngàn xưa. Khí thế Giao Chỉ - Thăng Long liền được khởi sắc và tung hoành.

Năm 1044, Lý Thái Tông đem quân chinh phạt Chiêm Thành, tiến chiếm quốc đô Phật Thệ (Thừa Thiên).

Năm 1054, Lý Thánh Tông vừa lên nối ngôi, liền đổi quốc hiệu là Đại Việt (trước là Đại Cồ Việt). Năm 1069, Lý Thánh Tông chọn Lý Thường Kiệt làm đại tướng quân, đi chinh phạt Chiêm Thành. Chế Củ xin chuộc tội bằng ba châu: Địa Lý, Ma Linh, Bố Chính (sau là Quảng Bình, Quảng Trị). Công cuộc Nam tiến bắt đầu từ đó.

Năm 1059, Lý Thánh Tông sai Lý Thường Kiệt đi "đánh nhà Tống đến Khâm Châu mới trở về” 4 nhằm mục đích bảo vệ các châu ki mi (ràng buộc) của ta ở vùng biên giới và đối kháng với chính sách của Vương An Thạch định cấm chỉ giao thương giữa hai nước. Chiến dịch này được coi là sứ mệnh Bắc tiến của nhà Lý.

Năm 1306, Trần Anh Tông "đem Huyền Trân công chúa gả cho vua Chiêm Thành, vua Chiêm Thành dâng đất hai châu Ô - Lý... Năm 1307, đổi hai châu Ô - Lý ra Thuận Châu và Hóa Châu”5. Thế là cuộc Nam tiến đã vượt qua đèo Hải Vân.

Năm 1402, dưới đời Hồ Hán Thương, "Đỗ Mãn đánh Chiêm Thành. Chiêm Thành xin hàng, dâng động Cổ Lũy. Chia ra làm 4 châu: Thăng, Hoa, Tư, Nghĩa"6, sau là địa phận Quảng Nam và Quảng Ngãi. Cuộc Nam tiến khựng lại vì nhà Minh xâm chiếm nước ta.

Năm 1471, Lê Thánh Tông "tiến binh vây thành Chà Bàn (Bình Định), bắt Trà Toàn. Tướng Chiêm Thành là Bô Trì Trì xưng chúa ở Phan Rang vào cống được vua phong cho làm quốc vương Chiêm Thành, lại phong cho Hoa Anh và Nam Bàn có quốc vương riêng, lấy đất Đại Chiêm và Cổ Lũy đặt ra đạo Quảng Nam", đưa biên cương tới đèo Cù Mông ở phía nam Bình Định nay. Cuộc Nam tiến đến đây ngưng lại vì Mạc Đăng Dung thao túng triều chính (1508) rồi cướp ngôi nhà Lê, lập ra nhà Mạc, tạo ra tình thế Bắc Triều (Mạc) và Nam Triều (Lê trung hưng).

Nhà Mạc định đô ở thành Thăng Long. Năm 1533, Nguyễn Kim tìm được con của Lê Chiêu Tông tên là Ninh, liền đem sang Ai Lao tôn lên ngôi với hiệu là Lê Trang Tông. Năm 1539, Nguyễn Kim sai Trịnh Kiểm đem quân về chiếm Thanh Hóa. Năm 1545, Nguyễn Kim rước vua Lê đi đánh Sơn Nam (Ninh Bình, Nam Định), đang khi ấy qua đời. Con trai là Nguyễn Hoàng được chức Hạ Khê hầu lãnh binh đánh giặc. Con rể là Trịnh Kiểm được chức Đô Tượng và Lượng Quốc công, nắm toàn bộ quyền hành.

 

Năm l546, lập hành điện ở sách Vạn Lại (Thanh Hóa), sử gọi là Nam triều. Năm 1553, đổi về An Trường. Năm 1558, Trịnh Kiểm lại vây Sơn Nam. Nguyễn Hoàng được làm trấn thủ Thuận Hóa, đóng dinh ở Ái Tử (Quảng Trị). Năm 1570, Nguyễn Hoàng được nhận thêm cai trị Quảng Nam.

Năm 1593, với sự trợ giúp của Nguyễn Hoàng, Trịnh Kiểm giải phóng Thăng Long, rước vua Lê Thế Tông về định đô tại đây. Nguyễn Hoàng được tiến tước là Đoàn quốc công Tổng binh. Vì Trịnh Kiểm có ý giữ chân ở lại Thăng Long, mãi tới năm 1600 Nguyễn Hoàng mới lén về Thuận Hóa mang theo cả quân đội và gia nhân làm hậu thuẫn. Thế là từ đấy tạo ra cảnh Đàng Ngoài, Đàng Trong phân tranh.

Đương thời, Đàng Ngoài gồm 9 xứ (sau là tỉnh): Lạng Sơn, Kinh Bắc, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Hưng Hóa, Sơn Tây, An Bang (Quảng Yên), Hải Dương, Sơn Nam (Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam), Thanh Hóa, Nghệ An. Còn Đàng Trong chỉ gồm 2 xứ: Thuận Hóa, Quảng Nam. Đàng Trong cát cứ chống chúa Trịnh, nhưng vẫn theo quốc hiệu nhà Lê. Trịnh Nguyễn phân tranh, nhưng quốc gia dân tộc vẫn là một, là Đại Việt với đế đô Thăng Long thành.

Về hành chính, chúa Tiên - Nguyễn Hoàng đổi xứ thành dinh mang nhiều tính quân sự hơn. Xứ Thuận Hóa chia làm 3 dinh: Quảng Bình, Quảng Trị, Phú Xuân (sau là Thừa Thiên). Xứ Quảng Nam cũng chia làm 3 dinh: Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định.

Năm 1611 , Nguyễn Hoàng tiếp nối cuộc Nam tiến, lập dinh Phú Yên. Năm 1613, Nguyễn Hoàng qua đời. Con là Nguyễn Phước Nguyên lên kế vị được mệnh danh là chúa Sãi. Năm 1618, chúa Sãi gả công chúa Ngọc Vạn cho vua Chân Lạp là Chey Chetta II và năm 1620 gửi tài lực võ khí cho Chân Lạp chống Xiêm La đang mưu tính xâm chiếm Chân Lạp . Năm 1623, cho xây hai đồn thu thuế tại Bến Nghé (Sài Gòn) và Sài Gòn (Chợ Lớn nay). Năm 1653, chúa Thượng - Nguyễn Phước Lan lập dinh Thái Khang (Khánh Hòa) đưa biên cương tới sông Phan Rang. Chúa Hiền - Nguyễn Phước Tần cho quân sang U Đông và Nam Vang để ngăn chặn quân Xiêm chiếm đóng Chân Lạp hồi 1658-1672. Năm 1679, chúa cho người Minh Hương đến cư ngụ làm ăn ở Mỹ Tho và Biên Hòa.

Năm 1697, chúa Minh - Nguyên Phước Chu lập phủ Bình Thuận. Năm 1698, chúa sai Nguyễn Hữu Cảnh vào Nam kinh lý, vì khi ấy ở đây đã có trên bốn vạn hộ dân và khai khẩn được cả nghìn dặm ruộng đất. Nguyễn Hữu Cảnh bèn lập phủ Gia Định gồm hai huyện: Phước Long (Biên Hòa) và Tân Bình (bao gồm Sài Gòn, Mỹ Tho). Phủ Gia Định sau gồm hết địa bàn của Nam kỳ lục tỉnh.

Như vậy, từ năm 1044 Lý Thái Tông đem quân chinh phạt Chiêm Thành, đến năm 1471  Lê Thánh Tông đánh hạ thành Chà Bàn - mất 427 năm - biên giới nước ta mới Nam tiến được từ Đèo Ngang tới Đèo Cù Mông. Còn từ năm 1611, Nguyễn Hoàng lập dinh Phú Yên, đến năm 1698, Nguyễn Phước Chu đưa biên cương tới đồng bằng sông Cửu Long, chỉ mất 87 năm. Tới đây nước ta mới có bờ biển dài hình cong như chữ S , và mới có hình tượng ví von: Bắc và Nam là hai thúng lúa, còn Trung là đòn gánh.

Có đồng bằng sông Cửu Long thì nước ta mới hoàn chỉnh vững vàng về mặt địa lý. Năm 1600, Nguyễn Hoàng đem quân bản bộ từ thành Thăng Long vào Đàng Trong cát cứ và hậu duệ mở mang bờ cõi, được vậy thực là đáng kể. Thành Thăng Long là trung tâm của đất Giao Chỉ xưa, chính là gốc. Thành Gia Định là trung tâm của Nam bộ, chỉ là ngọn, dẫu là ngọn chính yếu.

Sau đó là 30 năm xáo trộn. Năm 1771, anh em Tây Sơn dấy binh rồi chiếm thành Quy Nhơn. Năm 1774, quân chúa Trịnh vào chiếm Phú Xuân. Chúa Định - Nguyễn Phước Thuần và cháu là Nguyễn Ánh chạy vào nam. Năm 1776, Tây Sơn vào chiếm Nam bộ và giết Chúa Định. Nguyễn Ánh chạy thoát. Năm 1786, Nguyễn Huệ đem quân chiếm Thuận Hóa, rồi thừa thắng ra lấy thành Thăng Long, viện cớ phù Lê diệt Trịnh. Thế là cái thế vua Lê chúa Trịnh chấm dứt.

Lấy được Bắc Hà rồi, nhà Tây Sơn phân quyền: Nguyễn Nhạc làm Trung ương Hoàng đế đóng đô ở Quy Nhơn, Nguyễn Lữ làm Đông Định Vương ở đất Gia Định nhưng chết sớm, Nguyễn Huệ làm Bắc Bình Vương ở Thuận Hóa. Năm 1787, Nguyễn Huệ ra Bắc dứt bỏ nhà Lê, Lê Chiêu Thống chạy sang Trung Quốc cầu viện.

Năm 1788, Nguyễn Ánh lấy lại được đất Gia Định và năm 1790 xây thành Bát Quái rộng lớn theo kiểu Vauban bố phòng tây phương mệnh danh là Gia Định kinh.

Năm 1789, được tin Lê Chiêu Thống mang quân nhà Thanh về xâm chiếm nước ta, Nguyễn Huệ bèn tức vị xưng là Quang Trung hoàng đế, rồi tức tốc đem quân ra bắc đại phá quân Thanh. Mùng 5 tết Quang Trung đắc thắng vào thành Thăng Long. Thế là chấm dứt hẳn nhà Lê và tình trạng Đàng Trong - Đàng Ngoài. Nhà - Thanh phong cho Nguyễn Huệ làm An Nam quốc vương. Thành Thăng Long đổi là Bắc Thành. Từ đó Nguyễn Nhạc và Nguyễn Huệ bất hòa.

Năm 1792, Quang Trung Nguyễn Huệ băng hà. Năm 1793, Nguyễn Nhạc qua đời. Từ đó, Tây Sơn yếu thế. Nguyễn Ánh lợi dụng gió mùa, hàng năm kéo quân ra đánh. Năm 1802, thu phục được: toàn quốc, tức vị xưng là Gia Long, đổi quốc hiệu là Việt Nam. Vẫn theo Quang Trung, gọi Thăng Long là Bắc Thành cai quản toàn xứ Bắc, và lấy Phú Xuân làm kinh đô.

Năm 1804, xứ nhà Thanh tới phong cho Gia Long là Việt Nam quốc vương tại thành Thăng Long, có ý vẫn coi đây là trung tâm quan. trọng nhất của dân tộc Giao Chỉ. Năm 1805, thành Thăng Long được xây lại với quy mô vững chắc lớn lao theo kiểu Vauban, có ý tôn vinh di tích xưa và cũng để gây thanh thế với Bắc phương.

Năm 1835, sau vụ Lê Văn Khôi nổi loạn, Minh Mạng cho phá thành Bát Quái rồi xây thành Phụng nhỏ hơn nhiều, lại cho hạ thấp tường thành Thăng Long, để ngăn ngừa nổi loạn có thể xẩy ra, nhưng thế là hạ thấp khả năng thành trì chống ngoại xâm.

Năm 1859, Pháp đánh chiếm thành Gia Định. Năm 1873, Pháp hạ thành Thăng Long - khi ấy gọi là thành Hà Nội - lần thứ nhất. Năm 1883, Pháp chiếm hẳn thành Thăng Long rồi đặt nền bảo hộ trên toàn quốc với Nam kỳ là thuộc địa. Đến thời điểm ấy, Pháp coi Sài Gòn - Gia Định là chính yếu.

Năm 1887, Pháp đặt chức Toàn quyền Đông Dương để coi cả 5 xứ Bắc kỳ, Trung kỳ, Nam kỳ, Ai Lao, Cao Miên. Phủ toàn quyền lấy dinh Norodom (sau là dinh Độc Lập) ở Sài Gòn làm trụ sở. Toàn quyền Paul Doumer (1897-1902) lập thêm phủ Toàn quyền ở Hà Nội và chuyển các cơ quan đầu não ra Hà Nội. Hà Nội được coi là thủ đô của cả Đông Dương. Kể cả giáo dục, Pháp xây dựng đại học hay cao đẳng đều ở Hà Nội. Các xứ khác chỉ có trung học phổ thông.

Ngày 9-3-1945, Nhật đảo chính Pháp, chiếm giữ hết mọi cơ quan. Cách mạng tháng 8-1945 chiếm lĩnh được các cơ quan mà Nhật đã chuyển giao cho chính quyền Bảo Đại. Còn phủ Toàn quyền Nhật vẫn giữ, ở Hà Nội thì trao cho quân đội Tưởng Giới Thạch, ở Sài Gòn thì trao cho quân đội Anh.

Ngày 19-12-1946, toàn quốc kháng chiến, chính phủ Hồ Chí Minh dời bỏ Hà Nội, lên Khu an toàn. Tháng 5-1954, Pháp đầu hàng ở Điện Biên Phủ. Tháng 7-1954, Hiệp định Genève ký kết, tạm chia Việt Nam ra hai miền. Cuối năm 1954, chính phủ Hồ Chí Minh về Hà Nội, lấy phủ Toàn quyền làm phủ Chủ tịch nước. Đầu năm 1955, Pháp trao dinh Norodom cho chính quyền Ngô Đình Diệm. Thủ đô miền Bắc là Hà Nội. Thủ đô miền nam là Sài Gòn.

Cuối tháng 4-1975, chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng Sài Gòn và toàn thể miền nam. Việt Nam : thống nhất vẫn lấy Hà Nội làm thủ đô và đô thành Sài Gòn được mang tên mới là Thành phố Hồ Chí Minh.

Qua lịch sử, Thăng Long - Hà Nội rất gắn bó với Gia Định - Sài Gòn. Thăng Long - Hà Nội coi như gốc, Gia Định - Sài Gòn coi như ngọn. Phải có cả gốc và ngọn mới thành cây xum xuê vững chắc. Quá khứ đã chứng minh mất Sài Gòn là mất tất cả, được Hà Nội là được tất cả.

Sự thật gốc Thăng Long - Hà Nội có nhiều ngọn: Đông Bắc, Tây Bắc, Đồng bằng sông Hồng, Tây Nguyên, Đồng bằng sông Cửu Long,... Nhưng Gia Định - Sài Gòn là ngành ngọn chính. Cho nên Thành phố Hồ Chí Minh phải "vì cả nước, cùng cả nước" phát triển hài hòa, vững mạnh và thanh lịch như gương mẫu của 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội.

CHÚ THÍCH:

(1) Viện Nghiên cứu Hán Nôm, Đại Việt sử ký. Tiền biên. Nxb Khoa Học Xã Hội. Hà Nội, 1997. Trang 89.

(2) Quốc sử quán triều Nguyễn, Khâm định Việt  sử thông giám cương mục. Tiền Biên. Quyển nhất. Phiên dịch và chú thích: Trương Bửu Lâm, Bửu Cầm, Tạ Quang Phát. Nxb Bộ QGGD, Sài Gòn, 1960. Trang 177-195.

(3) Đào Duy Anh, Hán Việt  từ điển. Nxb Minh Tân, Paris, 1942. trang 90.

(4) Nguyễn Bá Trác, Hoàng Việt Giáp Tý niên biểu. Phiên dịch và chú thích: Bửu Cầm, Đỗ Văn Anh, Hà Văn Liên, Tạ Quang Phát, Trương Bửu Lâm. Bộ QGGD xuất bản. Sài Gòn, 1963. Trang 187.

(5) Như trên, trang 224.

(6) Như trên, trang 243.

 

Loại: 1000 năm Thăng Long - Hà Nội
Đã phát hành: 29/11/2010 3:10 CH
ItemImg: http://www.thuviendongnai.gov.vn/_layouts/LacVietBIO/fckUpload/2010-11/bandoTLthoiHongDuc30112010_15207.gif
ItemShortContent: NGUYỄN ĐÌNH ĐẦU …SỰ THẬT GỐC THĂNG LONG - HÀ NỘI CÓ NHIỀU NGỌN : ĐÔNG BẮC, TÂY BẮC, ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG, TÂY NGUYÊN, ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG, ... NHƯNG GIA ĐỊNH - SÀI GÒN LÀ NGÀNH NGỌN CHÍNH. CHO NÊN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH PHẢI "VÌ CẢ NƯỚC, CÙNG CẢ NƯỚC" PHÁT TRIỂN HÀI HÒA, VỮNG MẠNH, VÀ THANH LỊCH NHƯ GƯƠNG MẪU CỦA 1.000 NĂM THĂNG LONG – HÀ NỘI...
TopItem: Có
ItemStatus: 3
ReadCounter: 9.756
]]> TBHUYEN 1000 năm Thăng Long - Hà Nội Mon, 29 Nov 2010 08:25:52 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=92 Kẻ Vẽ làng khoa Bảng http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=47 Nội dung:
Kẻ Vẽ - tên Nôm của một ngôi làng có truyền thống hiếu học từ lâu đời. Nằm bên hữu ngạn sông Hồng, nay làng Vẽ có tên là làng Đông Ngạc, nơi dân nơi đây tự hào vì từ xưa tới nay làng có nhiều người đỗ đạt cao, góp nhiều công sức cho quê hương đất nước. Có giai thoại kể lại thời cổ làng có tên là Đống Ếch vì trong làng nhiều học trò đọc sách ran ran như tiếng ếch kêu. Cuối năm chúng tôi có dịp về làng Vẽ để hiểu hơn về ngôi làng có truyền thống khoa bảng từ lâu đời.

Trong cái nắng nhạt nhòa cuối đông, cùng rong ruổi với bác Nguyễn Văn Phú - Trưởng thôn Đông Ngạc trên con đường làng có truyền thống khoa bảng, những con đường ngõ xóm, những ngôi nhà cổ, những bước tường loang lổ rêu phong cùng với tháp bút, cuốn thư - họa tiết của cổng làng như muốn nói với chúng tôi câu chuyện về “Đất Kẻ Giàn, quan kẻ Vẽ”.
 
            Theo các thư tịch còn lại, vào cuối đời nhà Trần (thế kỷ XIV), các dòng họ Phạm, Phan, Đỗ, Nguyễn từ đất Ái Châu, Hoan Châu lần lượt ra định cư ở làng. Đó là các dòng họ có công mở mang rất lớn, đặc biệt là thành tích khoa bảng. Xưa làng Đông Ngạc có câu “Đất Kẻ Giàn, quan Kẻ Vẽ” để bày tỏ niềm tự hào các tộc họ nào cũng có người đỗ đạt, góp nhiều công sức trong các lĩnh vực: văn hóa, dịch thuật, quân sự, xã hội học… ở mọi thời kỳ lịch sử.
 
Theo thống kê chưa đầy đủ, làng Đông Ngạc hiện nay có trên 1000 học vị từ cử nhân đến tiến sĩ, nhiều người được phong hàm giáo sư, hay giữ các chức vụ cao cấp của Nhà nước. nếu như thời phong kiến có Phan Phu Tiên, Đỗ Thế Giai, Hoàng tế Mỹ rồi Phan Văn Trường, Hoàng Tăng Bí… thì ngày nay là Hoàng Minh Giám (cố bộ trưởng Bộ Văn hóa), bác sĩ Hoàng Tích Trí (cố Bộ trưởng Bộ y tế), Trung tướng GS – TS Phạm Gia Khánh (Giám đốc Học viện Quân y), GS – TS Phạm Gia Khải (Viện trưởng Viện Tim mạch), TS Phạm Gia Khiêm (Phó thủ tướng chính phủ Việt Nam) và nhiều chính khách, nhà khoa học khác.
Ngay từ cuối đời nhà Trần đã có cụ Phan Phu Tiên đỗ Thái học sinh vào năm Quý Dậu (1393), sau đó lại đỗ khoa Minh Kinh vào năm Kỷ Dậu (1429). Từ đó đến hết triều Nguyễn, làng Đông Ngạc đã có 21 tiến sĩ (trong đó có một Bảng nhãn, 2 Hoàng giáp), 2 sĩ vọng và hàng trăm cử nhân, tú tài, ngoài ra còn có 1 tạo sĩ (tiễn sĩ võ).
Nói về đạo học của đất Kẻ Vẽ không thể không nói đến dòng họ Hoàng. Tuy mới định cư ở làng khoảng đầu Thế kỷ XIX nhưng đã mở đầu 3 đời liền đỗ tiễn sĩ (Tam thế liên khoa), đó là các cụ: Hoàng Nguyễn Thự, Hoàng Tế Mỹ, Hoàng Tướng Hiệp và sau đó là Phó bảng Hoàng Tăng Bí, thân sinh của Bộ trưởng Văn hóa Hoàng Minh Giám.
Các cụ đã để lại cho đời nhiều tác phẩm văn chương, nghệ thuật có giá trị. Cụ Đông các Phạm Gia Ninh có tác phẩm “Trầm hương quân thư lục” vừa là một tác phẩm văn học, vừa là một tài liệu quân sự. Cụ TS. Phạm Gia Chuyên là một nhà sử học, đã biên soạn cuốn “Quốc sử lược biên”, một công trình có giá trị vô cùng to lớn. Cụ Thừa sứ Phạm Quang Hoàn đã từng nổi tiếng về văn sách, một thể văn rất khó thời xưa. Thời đó có câu ngạn ngữ: “Thơ Mổ, phú Cách, sách Vẽ” (Mỗ là đại Mỗ, Cách là Thượng Trì, Vẽ là Đông Ngạc). Cụ cử nhân Phạm Quang Sán là một nhà giáo dục học, đã biên soạn và dịch thuật nhiều tác phẩm văn, thơ, phú có giá trị…
Tất cả các cổng nhà, cổng làng đều xây dựng hình tháp bút, phía bên ngoài cổng của các nhà cổ đều có hàng chữ Nho, trong các nhà thờ của các dòng họ đều có các bức hoành phi câu đối. Điều đó thể hiện rõ tinh thần hiếu học của người dân Đông Ngạc từ xa xưa luôn giữ gìn gia phong của dòng tộc, căn dặn con cháu gìn giữ cho đến muôn đời sau, vì vậy làng được suy tôn là một trong hai làng văn hiến xứ Bắc kỳ.
Điều đáng quý là truyền thống hiếu học, học giỏi, đỗ cao của làng không chỉ có ở thời phong kiến mà được gìn giữ và tiếp tục phát huy đến tận ngày nay. Quý hơn nữa là các vị có học vị cao đã và đang đem kiến thức của mình phục vụ cho việc xây dựng quê hương đất nước. Tiếp nối gương ông cha, các thế hệ sau cũng làm nên sự nghiệp rạng rỡ cho quê hương. Tính từ sau cách mạng tháng Tám năm 1945 – 1990, hơn 1000 người Đông Ngạc đã tốt nghiệp đại học, hơn 50 người có học vị thạc sĩ đến tiến sĩ trong đó có gần 20 người được phong hàm giáo sư và các danh hiệu cao quý của Nhà nước.
Điều đáng nói là hầu hết các dòng họ trong làng, đặc biệt là các dòng họ lớn như: Phạm, Phan, Đỗ, Nguyễn và Hoàng đã thành lập quỹ khuyến học nhằm khích lệ tinh thần học tập, khen thưởng cho các em có thành tích học tập xuất sắc. Trong bản Điều lệ của Hội đồng gia tộc họ Phạm soạn năm 1932, điều thứ 2, khoản 5, trang 7 có ghi: “Nếu như sau này quỹ hội dồi dào thì sẽ đặt ra những học bổng của họ để cấp cho những con em trong họ xét ra có tài, thông minh, có hạnh kiểm tốt mà vì nhà nghèo không thể đi học được”.
Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, Ông Phạm Quang Đại - người họ Phạm cho biết: “Ngày nay, Hội đồng gia tộc họ Phạm đã và đang cố gắng tiếp tục thực hiện nguyện vọng và phong trào khuyến học của gia tộc. Bắt đầu từ năm 2006, HĐGT đã cấp được 12 suất học bổng cho các cháu học sinh nghèo trong họ. Ngày 1 tháng 6 hàng năm, ban thanh niên của họ đã tổ chức phát thưởng cho các cháu đạt danh hiệu học sinh giỏi, tiên tiến, xuất sắc để động viên và khuyến khích tinh thần học tập của các cháu”.
Khuyến học là một việc làm tốt đẹp, mang đậm truyền thống văn hóa của làng Đông Ngạc. Nó vừa có ý nghĩa khích lệ tinh thần học tập của các em, đồng thời chứa đựng tầm nhìn sâu xa, chăm lo đạo đức, tri thức cho thế hệ trẻ hôm nay và mai sau.
Tiếp bước truyền thống cha ông, hiện nay ông Phạm Quang Đại đang nghiên cứu sách vở, tài liệu về làng Đông Ngạc và các công trình có liên quan để biên soạn cuốn Lịch sử văn hóa làng Đông Ngạc. Là giáo viên, lại thông thạo Hán Nôm, nay đã về hưu ông chuyên tu vào công việc nghiên cứu, dịch thuật các hoành phi, câu đối, sách vở của làng. Cuốn Lịch sử Đình Vẽ vừa được ông hoàn thiện năm 2008 có ý nghĩa sâu sắc không chỉ đối với người dân Đông Ngạc mà đối với tất cả đất nước. Đình Vẽ nổi tiếng là ngôi đình lâu đời, giàu giá trị về lịch sử, văn hóa, kiến trúc, tâm linh, chắc chắn sẽ là điểm nhấn đối với khách du lịch trong và ngoài nước, đặc biệt vào dịp Hà Nội tổ chức Đại lễ 1000 năm Thăng Long.
TUẤN NGỌC
Toàn cảnh sự kiện – dư luận, Xuân Canh Dần 2010, Tr.26-27
Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:40 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.131
]]> System Account Đình chùa Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:41:55 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=47 Trần Quang Khải (1241-1294) http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=34 Nội dung:
Là con thứ vua Trần Thái Tông, mẹ là hoàng hậu Thuận Thiên họ Lý, ông sinh ra ở kinh thành. Thuở nhỏ, Trần Quang Khải đã tỏ ra là một cậu bé ham học, lại được nhà giáo, nhà sử học Lê Văn Hưu rèn cặp nên về sau ông là người hiểu rộng, biết nhiều, lại thông thạo nhiều ngôn ngữ của các dân tộc khác.

Ông thường được gọi vào tiếp sứ thần các nước, đàm đạo văn chương. Năm 1258, ông được vua phong làm Chiêu Minh đại vương, cũng là lúc quân Mông vào xâm lược nước ta. Năm 1261, ông được phong làm Thái úy, sau đó vào quản đất Nghệ An. Năm 1278 vua Thánh Tông nhường ngôi cho con là Nhân Tông. Hoàng đế Mông Cổ lấy cớ không xin mệnh sai sứ sang trách cứ. Trần Quang Khải vâng lệnh vua tiếp sứ vừa mền mỏng trong đàm phán, vừa kiên quyết trong bảo vệ chủ quyền đất nước nhưng chiến tranh vẫn nổ ra, ông chỉ huy nhiều trận đánh, nổi tiếng nhất là trận tập kích lớn ở bến Chương Dương trên sông Hồng (1285) tiêu diệt căn cứ quan trọng của địch, mở đường giải phóng Thăng Long.
 
Sáu tháng sau khi rút khỏi kinh thành, nay vua quan nhà Trần tưng bừng trở lại, ông đã làm bài thơ “Tụng giá hoàn kinh sư” còn truyền đến nay. Ông là nhà ngoại giao tài ba, vị tướng lỗi lạc và còn là một nhà thơ, tác giả của Lạc Đạo thi tập.
 
Loại: Danh nhân Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:10 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.865
]]> System Account Danh nhân Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:13:30 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=34 CỘT CỜ HÀ NỘI BIỂU TƯỢNG HÙNG THIÊNG CỦA ĐẤT NƯỚC http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=93 Nội dung:

Cột cờ được xây dựng dưới triều Nguyễn, bắt đầu từ năm 1805 đến 1812 trong triều vua Gia Long, trên phần đất phía Nam của Hoàng thành Thăng Long. Cột cờ thời nhà Nguyễn, còn có chức năng là vọng canh, vì theo trục Bắc-Nam, kiến trúc này chỉ cách Đoan Môn khoảng 300m cách điện Kính Thiên 500 m và cách cửa Bắc chừng gần 1.000m.

Chân cột cờ có hình dạng khối vuông kiểu bậc thang, cao ba tầng. Khối thứ nhất dài mỗi chiều 42,5m, cao 3,1m, có hai cầu thang. Khối thứ hai mỗi chiều dài 2m, cao 3,7m - có bốn cửa: cửa phía Đông có hai chữ “nghênh húc” nghĩa là đón nắng ban mai; cửa phía Tây có hai chữ “hồi quang” nghĩa là ánh sáng phản chiếu; cửa phía Nam có hai chữ “hướng minh”, nghĩa là nhìn về phía ánh sáng. Tầng ba mỗi chiều 12,8m, cao 5,1m. Phần thân cột có dạng bát giác, cao 12,8m, bên trong lòng cột có 54 bậc cầu thang dẫn lên đỉnh. Dọc theo thân cột có 39 cửa lấy sáng hình hoa thị và 6 cửa hình rẻ quạt. Tổng chiều cao của phần xây dựng của Cột cờ Hà Nội là 33,4m. Nếu tính cả phần cột thép để treo cờ là hơn 40m. Đỉnh của cột cờ cũng có hình bát giác, có tám cửa sổ, từ đây có thể nhìn thấy cả Hà Nội và vùng ngoại ô.

Cột cờ cũng thể hiện rất rõ trình độ và kỹ thuật xây dựng của các người thợ Việt Nam, các cửa được tính toán khoa học sao cho mưa lớn đến đâu nước cũng không chảy vào trong lòng tháp. Còn vào những ngày nóng nhất bên trong vẫn luôn mát mẻ như có máy lạnh. Trong thời gian quân Pháp chiếm đóng, cột cờ được dùng làm đài quan sát. Và trong chiến tranh phá hoại của không quân Mỹ, một lần nữa nó lại được các chiến sĩ phòng không tận dụng chiều cao để làm đài quan sát. Giờ đây dưới chân cột cờ là những cây xà cừ cổ thụ, một vườn nhãn um tùm và một quán cà phê ngay trong khuôn viên bảo tàng lịch sử quân sự Việt Nam (LSQSVN). Cột cờ Hà Nội được công nhận là di tích lịch sử năm 1989.

Hình ảnh 1á cờ đỏ sao vàng luôn tung bay trong gió đã trở nên quen thuộc với mỗi người dân Thủ Đô, như một biểu tượng hùng thiêng của Hà Nội. Lá cờ đỏ sao vàng lần đầu tiên tung bay trong gió trên đỉnh Cột cờ Hà Nội là năm 1945, sau khi Cách mạng Tháng Tám thành công. Đến năm 1954, một lần nữa lá quốc kỳ lại tung bay trên đỉnh kỳ đài lịch sử. Trước đây cờ chỉ được treo vào ngày lễ, tết nhưng từ năm 1986 tới nay, lá cờ được treo thường trực trên đỉnh cột. Theo Trung tá Nguyễn Hữu Thanh, người phụ trách công tác bảo vệ của Bảo tàng LSQSVN cho biết: Trên đỉnh tháp gạch là một cột thép cao 12m, gió ở trên đó rất lớn nên dù được may bằng chất liệu tốt, kỹ thuật tốt nhưng cờ rất hay bị rách. Trung bình mỗi 1á cờ chỉ được khoảng 23 tuần là phải thay mới, trung bình mỗi năm, khoảng gần 20 lá cờ được thay.

Không chỉ ngắm Cột cờ Hà Nội từ xa, nhiều người còn muốn được vào bên trong để tận mắt chiêm ngưỡng công trình lịch sử này, và 1ên tận đỉnh để được ngắm thủ đô từ giữa lòng phố cổ. Vào những ngày lễ như 01.5, 02.9, 22.12, lượng khách tham quan rất đông phải xếp hàng. Nhiều người vượt hàng ngàn cây số chỉ để một lần được thăm và kể cho con cháu nghe. Ở Bảo tàng LSQSVN có lưu truyền chuyện Tổng thống Venezuela, ông Hugo Chavez khi đến Hà Nội để dự một sự kiện, khi đi qua cột cờ bỗng yêu cầu dừng xe và ngỏ ý muốn vào thăm. Ông đã trèo lên tận đỉnh và tỏ ra cảm kích trước công trình đặc biệt này nên đã viết lưu niệm.

Ít người biết rằng lá cờ này được may bằng vải phi bóng sản xuất trong nước, có kích thước 4m x 6m, diện tích 24m2. Lá cờ được may bởi cơ sở thêu may cờ 67 Hàng Trống, Q. Hoàn Kiếm. Theo ông Trần Quang Minh, phụ trách kỹ thuật thì để có thể chống chọi được với gió mạnh trên cao, các đường may cần đến 3 lần chỉ, góc cờ chần hình quả trám. Vì lá cờ quá lớn, nên công nhân khi may xong phần nền đỏ thì phải trải ra một sàn nhà rộng để khoét hình sao vàng trước khi may thêm.

Quan sát từ mọi góc nhìn, cột cờ là một khối hoàn chỉnh kiến trúc nghệ thuật hài hòa, uy nghi, cổ kính; là nơi biểu tượng chủ quyền quốc gia, thể hiện ý chí vươn lên với tinh thần bất khuất của dân tộc đối với các thế lực xâm lược từ ngoại bang. Khi Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa ra đời, hình ảnh của Cột cờ Hà Nội đã được in trang trọng trên đồng tiền của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát hành lần đầu tiên. Hình tượng cột cờ đã được chọn làm mẫu trên các áp phích, con tem, bìa sách… và cả trong trái tim mỗi người Việt Nam. Hơn nửa thế kỷ qua, hình  ảnh “Cột Cờ Hà Nội” và lá cờ đỏ sao vàng năm cánh tung bay lồng lộng trên nền trời của Thủ đô Thăng Long - Hà Nội ngàn năm văn hiến, mãi mãi là biểu tượng hùng thiêng của đất nước và con người Việt Nam.

Trích Tạp chí Phụ nữ thời đại, số 41, tr. 20 – 21.

 

Đã phát hành: 07/12/2010 9:25 SA
ItemShortContent: Cột cờ Hà Nội là công trình duy nhất còn nguyên vẹn và hoành tráng nhất trong quần thể di tích Hoàng thành Thăng Long vừa được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới. Tọa lạc tại góc ngã tư Hoàng Diệu - Điện Biên Phủ, gần 200 năm qua, Cột cờ Hà Nội lặng lẽ dõi theo những biến cố thăng trầm của lịch sử.
TopItem: Có
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.794
]]> LTDUNG Tue, 07 Dec 2010 02:38:50 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=93 Đình Thổ Khối http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=88 Nội dung:

 

Sông Hồng qua địa phận Thổ Khối, (thời Nguyễn là xã Thổ Khối, tổng Cự Linh, huyện Gia Lâm, tỉnh Bắc Ninh, nay thuộc phường Cự Khối thuộc quận Làng Biên), uốn lượn như một dải lụa hồng mềm mại. Ngoài đê, bờ bãi ngút ngàn màu xanh của ngô, đậu, đỗ... trải dài tít tắp hút tầm mắt. Trong đê, ngôi đình cổ hướng về phía Tây soi bóng xuống hồ bán nguyệt quanh năm nước trong vắt.

Dải đất ven sông bên bờ Bắc sông Hồng, nhìn lên phía trên là làng cổ Cơ Xá, Bồ Đề, Trạm, Nha; nhìn xuôi phía dưới là làng Chử Xá, quê hương của Chử Đồng Tử, Bát Tràng. Đất sa bồi mênh mông của châu thổ sông Hồng đã được khai phá từ thuở ấy.

Còn cái tên Thổ Khối gắn liền với sự tích Thành Hoàng làng được thờ trong đình. Theo TS Bùi Xuân Đính, làng Thổ Khối không có tên Nôm (tên Việt cổ), do đó, làng Thổ Khối không phải là làng Việt cổ hình thành từ thuở các vua Hùng.

Theo thần phả còn lưu giữ được, cái tên Thổ Khối bắt nguồn từ làng Thổ Khối, huyện Tổng Sơn, phủ Thanh Hoa, (Thanh Hóa) quê hương của ông Đào Duy Trinh. Ông đến vùng bãi bồi ở đây làm ngư nghiệp sinh sống. Do có thần báo mộng, ông đem thuyền ra giữa sông cứu vua Lê thoát nạn. Sau khi ông mất, được phong làm Thành Hoàng làng. Vua Lê trả ơn ông nên miễn cho dân Thổ Khối có việc phải sang sông đoạn từ Bát Tràng đến bến Dâu (nay thuộc xã Tàm Xá, Đông Anh), không phải trả tiền.

Lại có tích khác lưu truyền trong dân rằng, ông Đào Duy Trinh từ huyện Tống Sơn, Thanh Hoa đến vùng bãi bồi nơi đây sinh sống. Theo đó, dân cư dần dần khai phá đất hoang, quần tụ, lập ấp Vạn Thổ rồi sinh sôi mà thành làng, gọi theo tên làng cũ của ông Đào Duy Trinh là bàng Thổ Khối. Sau khi ông mất, dân làng nhớ ơn ông khai hoang lập ấp, tôn thờ ông làm Thành Hoàng làng.

Sử sách cũng ghi rõ: Tháng Bảy năm Nhâm Thìn, niên hiệu Thiệu Phong đời vua Trần Dụ Tông (1352), nước to, vỡ đê Bát Khối (Bát Tràng, Thổ Khối), lúa má bị ngập, Khoái Châu, Hồng Châu và phủ Thuận An bị thiệt hại hơn cả (Đại Vệt sử ký Toàn thư, tập 1, tr 633, NXBVHTT). Căn cứ vào sử sách đã ghi, nhà sử học Lê Văn Lan cho rằng, làng Thổ Khối phải có trước thời Trần và liên quan đến tích cứu vua Lê của ông Đào Duy Trinh thì đó là vua thời Tiền Lê.

Đến thế kỷ XVI nơi đây đã từng là trường thi của kỳ thi hương khi vua Lê Cung Hoàng đóng ở dinh Bồ Đề. Theo Đại Việt sử ký toàn thư, đầu tháng  3 năm Quý Mùi, niên hiệu Thống Nguyên (1523), vua lệnh cho các quan sức cho học trò các xứ Sơn Nam, Sơn Tây, Hải Dương, Kinh Bắc, cùng đến bãi sông Nhị giữa Thổ Khối và Xuân Đỗ để thi.

Ngoài ông Đào Duy Trinh được thờ trong đình là Thành Hoàng, dân làng còn thờ 5 vị phúc thần: Bố Cái Đại vương, Cao Sơn Đại vương, Linh Lang Đại vương, Bạch Đa Đại vương, Lỵ Mệ Đại vương và Nhị vị Thánh Bà - Xuân Dung phu nhân và Tùng Hoa phu nhân.

Ngày nay, đến thăm đình Thổ Khối, chúng ta được thưởng thức một di sản văn hóa đặc sắc ở các hiện vật còn lưu giữ được. Cho đến nay, hầu như không có ngôi đình nào có được đủ bộ: 6 bộ ngai, 6 bài vị, các cỗ kiệu bát cống mang phong cách nghệ thuật thế kỷ XVlII. Nghệ thuật chạm khắc điêu luyện tinh tế được thể hiện ở cả tay ngai, lưng ngai: Đầu rồng đều ở tư thế quay vào chầu bài vị, tượng trưng cho lòng tôn kính các vị Thần. Đế ngai chạm nổi, chạm thủng hình hoa sen, mặt trời và rồng rất đẹp... Ông Đào Đình Đầm ở BanQuản lý di tích của Thổ Khối dẫn tôi đến nơi đặt cỗ  kiệu bát cống, tự hào nói: ''Cháu  xem cỗ kiệu đẹp thế này, ít nơi còn lắm. Làng tôi thời kháng chiến chống Pháp, giặc lập tề, nhưng chúng không dám phá đình, chùa như nhiều làng khác, nên các cỗ kiệu vẫn còn nguyên vẹn cùng 79 đạo sắc phong của các đời vua cho  các Thánh được thờ trong đình. Đây là gia sản qúy hiếm của Thăng Long đấy''. Rồi ông vào hậu cung, trịnh trọng mở trong hộp ra cho tôi xem các sắc phong đã được tập hợp vào cuốn sách và dịch từ chữ Hán Nôm, sắp xếp theo thứ tự niên đại. Sắc phong cổ nhất là vào niên hiệu Vĩnh Khánh thứ 2 (1730) đời hậu Lê phong cho Bố Cái Đại vương, sắc phong muộn nhất là vào đời Bảo Đại thứ 15 (1940). Hệ thống các sắc phong cho chúng ta một hình dung cơ bản về tên làng và sự thay đổi địa giới hành chính qua các triều đại, quả là tài sản vô giá. Các cụ ở Ban Quản lý di tích cho biết: Hàng năm, chúng tôi đều phải giở sắc phong ra phơi rất cẩn thận, nhẹ nhàng, sao cho không bị nắng, gió làm hư hại rồi mới cất vào hậu cung.

Ngoài ra, đình còn 5 tấm bia cổ và văn bia cho ta biết được lịch sử ngôi đình và những lần trùng tu vào các năm Cảnh Hưng thứ 46 (1785), Minh Mệnh thứ 3 (1822), Minh Mệnh thứ 18 (1837), năm  1861, năm Quý Mùi (1883). Đặc biệt, văn bia khắc năm Minh Mệnh thứ 3 ghi rõ địa thế của đình chỗ: “Đất này cao mà thẳng, phía trước có đầm lại được hướng cả trong lẫn ngoài, cả trước lẫn sau''.

Hội làng mở vào ngày mông 8,9,10 tháng 2 hàng năm, chính hội là mồng 9-2. Mở đầu hội là lễ cáo yết thần linh bán thổ, tiếp đó là rước nước từ sông Hồng về để làm lễ mộc dục. Xưa, làng có 6 giáp nên phải xin thần cho giáp nào được làm lễ mộc dục. Lễ tế các Thánh được cử hành trang trọng. Cỗ cúng dâng các Thánh không được dùng gà trắng, vì có Thần Bạch Đa Đại vương thờ trong đình.

Sau cải cách hành chính của vua Minh Mạng, từ năm 1831, Thổ Khối thuộc tổng Cự Linh, huyện Gia Lâm, phủ Thuận An, tỉnh Bắc Ninh. Năm 1961, Thổ Khối trở thành một xã của huyện Gia Lâm, ngoại thành Hà Nội và đến năm 2003 thuộc phường Cự Khối quận Long Biên, thành phố Hà Nội. Trải bao biến đổi thịnh suy của các triều đại, nhưng văn hóa dân tộc vẫn được nhân dân lưu giữ trong mỗi mái đình với lễ hội truyền thống nhớ ơn các vị Thánh và tiền nhân khai cơ, lập nghiệp.

Chào mừng Thăng Long – Hà Nội 1000 tuổi, những người con của Thổ Khối tự hào với truyền thống văn hóa quê hương đang chung sức, chung lòng tu sửa lại đình, chùa. Thổ Khối có sự hỗ trợ kinh phí của thành phố. Nghi môn, Văn chỉ và các hạng mục tu bổ trong đình sẽ được hoàn thành đúng dịp Đại lễ. Đó là công trình văn hóa, chung đúc văn hóa ông cha tự ngàn xưa, đúng như đôi câu đối trên trụ biểu trước cổng đình đã được các già làng nêu hơn mười năm trước:

Thổ Khối thiên niên chung tú khí

Nhĩ Hà nhất đới dẫn văn lan

Dịch nghĩa:

Thổ Khối ngàn năm sinh vượng khí

Sông Hồng một dải dẫn tới làng văn minh.

Theo tạp chí Hà Nội ngàn năm

Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 18/08/2010 11:15 SA
ItemShortContent: Trong hành trình xuôi về biển cả, sông Cái - sông Mẹ đã bồi đắp nên những xóm làng trù phú ven Kinh thành Thăng Long- Cơ Xá, Bắc Biên, Bồ Đề, Lâm Du, Cự Khối…những cái tên thân thuộc bên bờ Bắc sông Hồng đã góp phần làm nên tinh túy và đa dạng của văn hiến Thăng Long - Hà Nội.
TopItem: Có
ItemStatus: 3
ReadCounter: 9.117
]]> LTDUNG Đình chùa Hà Nội Wed, 18 Aug 2010 04:17:06 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=88 Phố tơ lụa (Phố Hàng Gai) http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=85 Nội dung:
Được mệnh danh là phố tơ lụa, phố Hàng Gai đã trở thành con phố sầm uất bậc nhất Hà Nội với những cửa hàng tơ lụa san sát luôn tấp nập khách đến mua hàng. Du khách quốc tế mỗi lần đến thăm Hà Nội không thể không đến phố Hàng Gai.

Con phố tơ lụa Hàng Gai (thuộc phường Hàng Gai, quận Hoàn Kiếm) dài 250 mét nhưng có tới 120 cửa hàng kinh doanh trong đó có 91 gia đình kinh doanh tơ lụa hoặc hàng hóa và dịch vụ kết hợp mặt hàng tơ lụa, 29 gia đình kinh doanh hàng hóa và dịch vụ khác. Cùng với lụa, người ta ghi nhớ và quyến luyến một không gian tơ lụa Hà Nội nhỏ xíu, ấm áp, thanh lịch nhưng vẫn tiện bán và mua.
 
            Trong những năm gần đây, những cửa hàng này không chỉ kinh doanh những đồ tơ lụa may sẵn thuần túy mà đã có những mặt hàng mang nét riêng cho  mình. Cự Thành chuyên về vải, Hoa Silk chuyên về khăn lụa, Kelly Silk chuyên may đo nóng, Khai Silk luôn hấp dẫn bởi những thiết kế Âu hóa trên nền chất liệu Á Đông… và De Maison với biểu tượng thuyền buồm luôn dành tặng cho thượng khách những phụ kiện trang phục hay đồ lưu niệm thật ấn tượng bất ngờ.
 
Ngày trước, phố Hàng Gai nằm ở thôn Cổ Vũ xưa. Nó là một đoạn của con đường đi từ hồ Hoàn Kiếm qua phố Hàng Bông đến Cửa Nam. Thôn Cổ Vũ không còn để lại mấy di tích cũ, nay chỉ còn lại một ngôi đình cổ ở 85 Hàng Gai, đình thờ thần Bạch Mã và thần Linh Lang là hai vị thần được cúng thờ ở nhiều đình, đền trong thành phố; trước cửa đình Cổ Vũ còn một cây đa cổ thụ.
Nhà trong phố trước kia chỉ là những ngôi nhà cổ một tầng, hoặc có gác thì cũng là gác xép gọi là kiểu “chồng diêm”, không có cửa sổ hoặc chỉ trổ một cửa sổ nhỏ trông xuống đường. Mặt ngoài nhà đóng cửa lùa. Nhà thường hẹp bề mặt nhưng ăn sâu vào trong, có nhiều lớp, cách nhau là những khoảng sân vuông. Lớp trong đôi khi có nhà gác, có nhà cầu, có vườn hoa cây cảnh, cổng sau thông ra ngõ hoặc phố khác. Chẳng hạn nhà số 7 thông ra đường Bờ Hồ, nhà số 63 cổng sau là phố Hàng Hành, nhà số 80-82 có lối ra ngõ Hàng Chỉ.
Khoảng thập niên đầu thế kỷ XX, những thợ thủ công tiện gỗ, làm thừng gai nhường chỗ cho những nhà buôn nhiều vốn hơn; chính từ lẽ đó phố Hàng Gai không nổi tiếng về hàng tiện và hàng dây gai mà lại được nhắc nhở đến nhiều về nghề in sách mộc bản và nghề buôn tơ lụa. Nghề buôn tơ, cũng như ở bên phố Hàng Đào, đều ở trong tay những nhà buôn vốn liếng lớn mà cửa hàng thì thường không bày bán. Nghề buôn tơ lụa cũng như nghề bán sách mộc bản thường do các bà làm, đàn ông không làm nghề buôn bán. Đa số là những gia đình giàu có, chồng làm quan ở các tỉnh xa hoặc là những nhà nho thất bại ở trường thi, đóng cửa ở nhà nhàn tản, uống trà, chăm cây cảnh, đàm đạo với bạn bè cùng cảnh ngộ về thơ phú hay về thời thế.
Từ ý tưởng khôi phục bảo tồn làng nghề, phố nghề, phát triển kinh doanh, Viện Nghiên cứu kinh tế và phát triển (trường Đại học Kinh tế quốc dân Hà Nội) phối hợp với UBND quận Hoàn Kiếm xây dựng đề án phố Hàng Gai là phố chuyên doanh hàng tơ lụa. Trong thời gian tới, trên tuyến phố này sẽ ra đời một biểu tượng riêng về chuyên doanh tơ lụa. Tiêu chí văn minh thương mại đối với hàng hoá kinh doanh tại tuyến phố này đảm bảo trong khung giá chung. Mỗi mặt hàng bán theo giá niêm yết. Tuyến phố hàng tơ lụa hình thành đảm bảo hơn 70% đơn vị chuyên doanh hàng tơ lụa, số còn lại kinh doanh hàng hóa dịch vụ liên quan đến tơ lụa. Tại đây không chỉ kinh doanh mà còn quảng bá du lịch, khôi phục phố nghề.             
Bài: Trần Trí Công
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:40 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.386
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:45:10 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=85 Phố Lò Rèn http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=77 Nội dung:
Phố Lò Rèn chỉ dài 128 mét mà có đến 20 số nhà có những bễ lò rèn của người quê gốc làng Hòe Thị (Từ Liêm - Hà Nội). Đó là sắc thái làng nghề thật đặc biệt mang những giá trị văn hóa - lịch sử của Thăng Long - Hà Nội trải mấy trăm năm vẫn còn đến hôm nay.

Đầu thế kỷ XIX, phố Lò Rèn thuộc đất thôn Tân Khai, tổng Thuận Mỹ, huyện Thọ Xương, nay thuộc phường Hàng Bồ, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Ở đây, không ai không biết đến xưởng rèn của ông Nguyễn Thế Lai tại số nhà 30. Ông Lai không biết nghề rèn đến với gia đình mình từ bao giờ, chỉ chắc chắn rằng, cụ tổ từ 3 đời trước đã “gánh” cái nghề nặng nhọc này từ đất Hòe Thị ra lập nghiệp ở phố Hàng Bừa (tức phố Lò Rèn ngày nay).
 
Ông Lai nhớ lại: “Trước đây, phố Lò Rèn là một địa chỉ quen thuộc của hầu hết bà con nông dân nội, ngoại thành Hà Nội và của các chủ thầu xây dựng. Những sản phẩm ngày ấy chủ yếu là cuốc, xẻng, nông cụ, những lan can, hàng rào bằng sắt hay có khi là những chi tiết kim loại của chiếc xe kéo tay. Bếp lò đỏ lửa suốt ngày, tiếng phì phò của bễ hơi, mùi sắt cháy đỏ trong lò với những muội khói than...”. Theo ông,
 
nghề rèn đòi hỏi người thợ phải có một sức khỏe tuyệt vời, nhưng không phải là vai u thịt bắp. Người thợ rèn phải có được cái tinh của thợ kim hoàn, có được cái khéo léo của thợ may và cái uyển chuyển của thợ dệt. Những chi tiết kim loại đòi hỏi phải có sự chính xác cao độ, chỉ cần ngọn lửa quá to, sản phẩm sẽ già, giòn và dễ gãy. Chẳng may quai búa nặng, sản phẩm sẽ biến dạng hay sơ ý một đường uốn sai lệch, những chi tiết sẽ không khớp... Những bài học đó, người làm nghề này đều biết rõ.
Những năm kháng chiến, những người thợ rèn trên phố tham gia sản xuất các loại vũ khí thô sơ như dáo mác, bàn chông rồi nòng súng cò súng cho tự vệ Hà Nội. Đến năm 1954, tại đình Lò Rèn đã có buổi lễ long trọng thành lập Liên đoàn thợ rèn. Sau này, khi kháng chiến thành công, những người thợ rèn cũng mang cái tài hoa của mình tham gia vào các hợp tác xã sản xuất cơ khí phục vụ công cuộc phát triển kinh tế cho đất nước.
Tuy thế, sự khắc nghiệt của cơ chế thị trường dường như không còn dành nhiều đất cho cái nghề cổ xưa này của Hà Nội nữa. Chả thế mà ở phố nhiều nhà đã xoay sang nghề khác hoặc nếu muốn duy trì thì phải kết hợp một số nghề cơ khí gò hàn. Tuy thế, những cửa hàng trên phố vẫn có một lượng khách ổn định nhất là với những mặt hàng đòi hỏi chất lượng cao.
Cho đến hôm nay, sản phẩm của nghề rèn thủ công Hà Nội vẫn luôn đáp ứng được nhu cầu thị trường trong Hà Nội và một số vùng lân cận. Trong nhịp độ phát triển kỹ thuật hiện đại, phố Lò Rèn hôm nay vẫn giữ và phát huy được nghề truyền thống.  
Bài: Trần Trí Công 
Theo vietnam.vnanet.vn
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:35 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.121
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:36:33 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=77 Điện Nghiễm Phúc góc Kiếp Bạc cửa Ô Cầu Giấy http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=90 Nội dung:

 

Lời ca hào hùng của nhạc sĩ Văn Cao cùng đoàn quân chiến thắng rầm rập tiến về giải phóng Thủ đô từ năm Cửa Ô vào ngày 10l10l1954. Anh hùng quân đội Nguyễn Quốc Trị dẫn đầu đoàn quân tiến về Hà Nội qua Cửa Ô Cầu Giấy:

Ngã tư cầu Giấy của ta

Bàn tay mở giữa bao la đất trời

Dù đi, dù ở muôn nơi

Hai bốn tháng Tám ngược xuôi nhớ về

Đó là câu ca được quyền tụng từ hàng trăm năm ở cửa Ô Cầu Giấy, nhắc nhở mọi người thiện nam, tín nữ nhớ ngày lễ chính (24l8 âm lịch hàng năm) đến điện Nghiễm Phúc - nơi thờ Hưng Đạo Đại Vương thắp nén hương tưởng nhớ đến Ngài. Cách đây hai thế kỷ, người dân lập điện thờ ở xóm Quan Hoa. Gọi là Quan Hoa vì nơi đây có cụ Nguyễn Đình Thịnh là Giám sinh ở Quốc Tử Giám được cử lên Hoa Khê, Phong Châu, Phú Thọ dạy học sau đó cụ về đây mở trường gọi là Quan Hoa Học Đường, trường này tồn tại đến năm 1945 mới thôi. Cụ không có con, nhưng khi cụ mất các môn sinh đã lập mộ cho cụ rất khang trang. Ngôi mộ này cách Điện khoảng 100 mét vẫn được mọi người hương khói.

Cách Hồ Gươm 6km về phía Tây, Điện tọa lạc giữa xóm Quan Hoa nhưng vẫn được rất đông thiện nam tín nữ từ khắp nơi đổ về đây cầu lễ. Truớc năm 1940, xóm Quan Hoa còn lập trạm đón tiếp người ở xa đến. Điện được coi là rất tôn nghiêm tới mức mỗi lần đến lễ Thánh, Tri phủ Hoài Đức thường buộc ngựa ngoài cây đa đầu làng cùng các quan đi bộ vào Điện.

Đầu Thế kỷ XX, người trông coi Điện, chăm lo hương khói là cụ Nguyễn Trần Đóa. Ông từng giữ chức Đội trưởng của nghĩa quân Đề Thám, tháng 7 năm 1908 cụ đã chỉ huy đội tập kích vào đồn Liễu Giai của Pháp, làm hậu thuẫn cho vụ Hà Thành đầu độc. Khi cuộc khởi nghĩa Yên Thế thất bại, cụ Nguyễn Trần Đóa đã đưa Hoàng Luân - cháu đích tôn cụ Hoàng Hoa Thám từ Bắc Giang,  qua Điện Thái Bình ở làng Viên Nội, Đông Anh về Điện Nghiễm Phúc nuôi giấu. Hiện giờ cháu nội của cụ, ông Nguyễn Trần Vựng tiếp tục thờ phụng Ngài.

Cửa Điện đắp nổi ba chữ Đông A Trấn. Ba gian chính điện xây dựng vào năm Khải Định thứ tư, sau này được tu bổ thêm. Hậu cung thờ Quốc Mẫu. Gian bên phải thờ Tứ vị Thánh Tử là bốn con trai của Ngài: Trần Quốc Hiến, Trần Quốc Nghiền, Trần Quốc Uy, Trần Quốc Tảng, cùng con rể của ngài - Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Gian bên trái thờ nhị vị Vương cô là hai người con gái của Ngài: một là Hoàng hậu - vợ vua Trần Nhân Tông, một là phu nhân Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Nơi oai nghiêm của gian chính điện đặt pho tượng Đức Thánh Trần do cụ Nguyễn Trần Ba tạc bằng gỗ mít sơn son thiếp vàng theo nguyên mẫu ở đền Kiếp Bạc. Tượng ở tư thế ngồi, nét mặt trang nghiêm, nhân hậu, đôi mắt sáng ngời anh linh.

Điện còn giữ được 6 ngai thờ, một ngai đặt tượng Ngài và một ngai đặt bài vị ngài, 2 biển gỗ, 5 bức hoành phi, trong đó có bức Trần Thượng Tướng làm năm Canh Thìn đời Tự Đức và Hiển Thánh Điện làm năm Kỷ Tỵ đời Bảo Đại, 12 câu đối ca ngợi công đức của Hưng Đạo Đại Vương trong đó có đôi câu đối nổi tiếng của Tiến sĩ Giang Văn Minh: thời Lê Vĩnh Tộ:

Đồng trụ chí kim đài dĩ lục

Đằng Giang tự cổ huyết do huyết do hồng

Tạm dịch: Cột đồng đến nay rêu đã xanh

Sông Đằng từ xưa máu còn đỏ Và đôi câu đối về sắc thái của Điện:
Đông A danh tướng uy do tạc

Nam quốc linh Thần cảm tất thống

Điện Nghiễm Phúc còn giữ được 10 sắc phong như sắc phong triều Gia Long năm thứ 2 - 1803, sắc phong đời Tự Đức năm thứ 3 - 1849 và năm thứ 35 - 1882 còn khá nguyên vẹn. Điện còn giữ được bộ sách chữ Hán ghi các sắc phong biên soạn từ thời Duy Tân. Đặc biệt có cuốn phả do Hoa Bằng - nhà Hán Nôm nổi tiếng (có tên phố ở phường Yên Hòa) chép lại từ Đền Kiếp Bạc và một số bài hát văn cổ như: Trần Triều hiển Thánh, Đức ông phò mã Huê Hải đường, Tiên cảnh bồng lai... Nhiều nơi đã đến đây xin chép về cùng khấn. Điện còn giữ được hai quả chuông đồng cao 0,57m, đường kính 0,58m. Quả bên trái do bà họ Phạm quê ở làng Thái Đường huyện Đông Ngàn - nay là xã Mai Lâm huyện Đông Anh cung tiến, còn quả bên phải mới đúc gần đây.

Vào thời cụ Nguyễn Trần Đóa, quanh điện Nghiễm Phúc còn là những vạt rừng rậm rạp,  cách điện không xa là những vườn nhãn với cây nhãn cổ thụ tỏa bóng sum suê làm nơi đi, về dừng chân của cụ Đóa và cụ Bát Sự - anh em đồng hao mỗi lần vào ra Hà Nội thời Pháp thuộc. Có điều lạ: Khi Hà Nội bị tạm chiếm, cả vùng Cầu Giấy bị tàn phá nặng nề nhưng Điện Nghiễm Phúc vẫn an toàn! Có lần quân Pháp đến cổng Điện nhìn thấy ba chữ Đông A Trấn, chắc là sợ oai ngài, chúng lại lặng lẽ bỏ đi. Về chuyện này sử cũ cũng có ghi lại: sau ba lần đánh thắng quân Nguyên - Mông chúng sợ uy danh của Ngài không dám gọi tên chỉ dám gọi Hưng Đạo Đại Vương và không dám sang quấy nữa. Sau khi ngài mất các châu huyện ở Lạng Giang hễ có tai nạn bệnh dịch lại đến Điện cầu đảo. Khi có giặc giã nhân dân ta đến Điện lễ, hễ tráp đựng kiếm có tiếng kêu thì thảo cũng thắng lớn.

Lần ấy Thoát Hoan sang xâm lược, có tên tùy tướng là Nguyễn Bá Linh - Phạm Nhan - tương truyền có yêu thuật biến hiện trăm chiều. Vương phải lập Cửu Cung mới phá được. Khi bắt được Bá Linh, chém thế nào nó cũng không chết, Vương phải dùng đến Thần kiếm mới giết được! Cũng vì chuyện này mà các điện thờ Hưng Đạo Đại Vương mỗi khi gặp chuyện ma tà hay rủi ro, nhân dân ta thường đến cầu, nhờ Ngài trừ khử.

Điện Nghiễm Phúc linh thiêng như vậy, nhưng khác với các điện khác: Điện không tổ chức lên đồng, xem bói và các hình thức đánh bạc từ bao đời nay, khiến cho Điện càng mang vẻ tôn nghiêm. Với diện tích 200m2, Điện có thể sánh với các đền tiêu biểu thờ Đức Thánh Trần ở Hà Nội như: Đền Ngọc Sơn ở phố Đinh Tiên Hoàng, đền Phúc Nam ở Ga Hàng Cỏ - phố Lê Duẩn, đền Lừ ở phường Hoàng Văn Thụ, quận Hoàng Mai...

Lễ Hội ở đây vào ngày 20-24/8 âm lịch hàng năm, có rất đông người tham dự. Vào năm đại hội có đám rước với cờ hoa, mâm lễ, đội bát âm, đội dâng hương từ miếu Quan Hoa về Điện. Sau lễ tế có hát văn diễn chèo... và lễ đón những người từ điện Thái Bình Đông Anh về dự.

Điện Nghiễm Phúc xứng đáng là một góc Kiếp Bạc ở Cửa Ô Cầu Giấy với tên gọi của nhiều người đặt cho. Đây là điểm sáng văn hóa về tín ngưỡng tâm linh rất đáng được trân trọng ở cửa ngõ phía Tây Hà Nội.

Theo tạp chí Người Hà Nội

Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 18/08/2010 11:30 SA
ItemShortContent: Trùng trùng quân đi như sóng Lớp Lớp đoàn quân tiến về
TopItem: Có
ItemStatus: 3
ReadCounter: 9.228
]]> LTDUNG Đình chùa Hà Nội Wed, 18 Aug 2010 04:33:21 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=90 Nguyễn Tuân (1910- 1987) http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=30 Nội dung:
Nguyễn Tuân người làng Mọc, Thượng Đình (Nhân Mục, Từ Liêm), sinh ở Phố Hàng Bạc, là con trai cụ Tú Hải Văn. Cụ là nhà nho thi đỗ tú tài khoa Hán học cuối cùng, phải đi làm ký lục lang thang qua nhiều tỉnh miền Trung và đều đem ông theo.

Ông học trung học ở Thành Nam nhưng  tham gia bãi khóa nên bị đuổi học. Ông đi ngao du bất hợp pháp sang Thái và bị đưa về giam ở Thanh Hóa. Ra tù, ông cầm bút viết cho các báo Trung Bắc tân văn, Đông Tây, An Nam tạp chí, Tiểu thuyết Thứ Bảy, sống hẳn bằng ngòi bút từ năm 1937, với nhiều bút danh: Ngột Lôi Quật, Thanh Hà, Nhất Lang, Tuân, Tuấn Thừa Sắc, Nguyễn… Ông còn say mê diễn kịch và cũng là diễn viên điện ảnh đầu tiên của nước ta với phim Cánh đồng ma (1938). Tác phẩm chính của ông trước cách mạng có: Vang bóng một thời, Thiếu quê hương, Tùy bút, Chiếc lư đồng mắt cua, Tóc chị Hoài, Nguyễn. Ông là nhà văn tiêu biểu cho dòng văn học lãng mạn thời kỳ phát triển cuối cùng. Văn của ông toát lên cái “tôi” ngang tàng, hào hoa, khinh bạc, muốn nổi loạn chống lại cả xã hội phàm tục, trật tự đen tối, nhưng cũng nâng lên thành triết lý cái lối sống phóng đãng, tài tử…
 
Cách mạng đã làm thay đổi Nguyễn Tuân. Nhà văn đi theo cách mạng và trở thành chiến sĩ trên mặt trận văn hoá - nghệ thuật. Tại hội nghị Văn nghệ toàn quốc Việt Bắc năm 1947 ông được cử làm Tổng thư ký Hội Văn nghệ Việt Nam. Sau cách mạng ông viết Tùy bút Sông Đà, Đường vui, Tình Chiến Dịch và đặc biệt là tập ký Hà Nội ta đánh Mỹ giỏi ghi lại rất xuất sắc cuộc chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của nhân dân Thủ đô. Ông gắn bó với thể tùy bút bằng văn phong nghệ thuật độc đáo, sử dụng ngôn ngữ điêu luyện, đóng góp đáng kể vào sự phát triển của văn học hiện đại Việt Nam.
 
Loại: Danh nhân Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:10 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.911
]]> System Account Danh nhân Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:10:28 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=30 Phố Hồ Hoàn Kiếm http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=82 Nội dung:
Đây là phố ngắn nhất của Hà Nội, chỉ dài có 52m, như một cái ngách nối từ phố Đinh Tiên Hoàng thông sang phố Cầu Gỗ. Nơi đây nguyên là đất của thôn Tả Vọng, tổng Hữu Túc, huyện Thọ Xương cũ.

Cái tên phố Hồ Hoàn Kiếm rất ít người chú ý vì phố ấy quá ngắn, mỗi bên phố chỉ có vài căn nhà nhưng  nó đã góp phần tạo nên cái đẹp, cái hồn của hồ Hoàn Kiếm.
 
Ai đã có dịp đến đây, ngắm nhìn và ngỡ ngàng nhận ra một điều: Vẫn còn đó bóng hình những ngày qua, vẫn còn đó hình ảnh của xóm làng Việt trong đô thị, các ngõ phố của Thăng Long - Hà Nội, cái cung cách sống tiểu tư sản Hà Thành từ thủa nào. Hơn thế nữa, mặc dù diện mạo kiến trúc phố xá đã thay da đổi thịt, nhà cửa đa phần đã cải tạo mới, vẫn hiện hữu cái cấu trúc đô thị xưa và nay.
 
Nhiều thế hệ người Hà Nội vẫn nhớ mãi nét riêng của phố ngắn nhất Hà Nội đó là: người đi đầu phố đã thấy mình ở cuối phố. Nhưng đó vẫn là một tên phố của Hà Nội.  
Bài: Trần Trí Công 
Theo vietnam.vnanet.vn
 
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:35 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.843
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:39:34 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=82 Cổng làng Hà Nội - một kho chuyện kể http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=12 Nội dung:
"Hà Nội vẫn còn đấy những nét chất phác, đôn hậu của một làng quê Bắc Bộ. Đâu đây bên cạnh cuộc sống xô bồ và vội vã, sau những chiếc cổng làng rêu phong là một cuộc sống giản dị thắm tình làng nghĩa xóm".

Nhà văn Vũ Kiêm Ninh - tác giả cuốn sách "Cổng làng Hà Nội" nói về những chiếc cổng làng Hà Nội sau 10 năm đạp xe khắp hang cùng ngõ hẻm để tìm chúng. 
 
Còn đó nét cổ xưa 
 
Ông Vũ Kiên Ninh cho biết: "Từ thời khởi thuỷ, Hà Nội cổ chỉ là một làng quê cổ nằm ven sông Tô Lịch có cái tên huyền thoại là Long Đỗ. Cũng theo lịch sử, đến thế kỉ thứ 5, khu làng gốc của đất Hà Nội cổ phát triển thành một huyện, một quận tên là Tống Bình vào thời nhà Tuỳ. 
Đến năm Giáp Tý (544) Lý Nam Đế, sau khi đánh đuổi Thứ sử nhà Lương, lên ngôi vua đổi tên nước thành Vạn Xuân, đóng đô ở Ô Diễm, Hạ Mỗ (huyện Đan Phượng ngày nay) và dùng thành luỹ bằng tre gỗ ở cửa sông Tô Lịch thông ra sông Nhĩ Hà là đất phường Giang Khẩu hay Hà Khẩu (là phố Chợ Gạo, Hoàn Kiếm ngày nay). 
Nhưng khi người ta viết về Hà Nội cổ, lại chỉ tập trung vào Hà Nội 36 phố phường với những ngôi nhà cổ, mà không mấy khi nhắc đến Hà Nội cổ nhất là những tên làng, ngõ xóm thân thương. Và trong những ngôi làng cổ ấy, đẹp nhất phải nói đến những chiếc cổng làng – một hình ảnh đặc trưng trong kiến trúc làng Việt Nam, mà cụ thể là vùng đồng bằng Bắc Bộ". 
Đến năm Giáp Tý (544) Lý Nam Đế, sau khi đánh đuổi Thứ sử nhà Lương, lên ngôi vua đổi tên nước thành Vạn Xuân, đóng đô ở Ô Diễm, Hạ Mỗ (huyện Đan Phượng ngày nay) và dùng thành luỹ bằng tre gỗ ở cửa sông Tô Lịch thông ra sông Nhĩ Hà là đất phường Giang Khẩu hay Hà Khẩu (là phố Chợ Gạo, Hoàn Kiếm ngày nay). 
Nhưng khi người ta viết về Hà Nội cổ, lại chỉ tập trung vào Hà Nội 36 phố phường với những ngôi nhà cổ, mà không mấy khi nhắc đến Hà Nội cổ nhất là những tên làng, ngõ xóm thân thương. Và trong những ngôi làng cổ ấy, đẹp nhất phải nói đến những chiếc cổng làng – một hình ảnh đặc trưng trong kiến trúc làng Việt Nam, mà cụ thể là vùng đồng bằng Bắc Bộ".
 
 
Cổng làng La Phù (Ảnh: Báo Đất Việt)
Nhiều làng ở Hà Nội đã lên phố từ rất lâu rồi, nhưng đâu đó trong cuộc sống xô bồ, bóng dáng quen thuộc của những chiếc cổng làng vẫn hiện lên như lạ, như quen. Sau những chiếc cổng làng, một cuộc sống thân thương, mang nét đặc trưng của vùng đồng bằng Bắc Bộ đang diễn ra. Bà con ngồi cùng nhau trò chuyện, các ông già chung vui đánh cờ, lũ trẻ xôn xao nô đùa… Chiếc cổng làng có đôi chút rêu phong trong lòng phố là một biểu tượng, là niềm tự hào của mỗi con người sống trong làng xóm ấy. 
Nhưng điều này không còn dễ kiếm tìm. Bởi nét nổi bật về nơi những chiếc cổng làng hiện diện trong lòng Hà Nội thường là những phiên… họp chợ. Cái ồn ào của tiếng người mặc cả, sự xô bồ của hàng cá, hàng rau … khiến những ai hay suy tưởng có quyền nghĩ rằng, ngày nay, dường như chỉ có cổng làng là mãi trầm ngâm, suy tư về những thời khắc cũ…! Vì thế mà nó đẹp hơn! 
Cùng với sông Hồng đỏ nặng phù sa, những cánh đồng lúa bát ngát và những ngôi chùa, mái đình cong cong, những chiếc cổng làng ở Hà Nội như nhắc ta về một thời kỷ niệm, nhắc người viễn xứ hãy nhớ về Hà Nội như một người con cưng của miền Bắc Bộ. 
Mặc cho thời gian có phủ trôi đi bao nét xưa cũ của xóm làng, những chiếc cổng vẫn đứng sừng sững đầy oai nghi. Dù đồng ruộng đã trở thành khu nhà khang trang, nhà ngói đã lên nhà cao tầng, dù nhiều làng nghề của Hà Nội đã bị mai một như cốm làng Vòng, chả nhái Khương Thượng…, thì cổng làng vẫn giữ được vẻ đẹp vốn có của mình. 
 
Cổng làng Yên Phụ (Ảnh: Tầm tay)
 
Trong hàng trăm bức ảnh của nhà văn – nghệ sĩ Vũ Kiêm Ninh, những chiếc cổng làng mang nhiều dáng vẻ khác nhau nhưng đều ẩn chứa nét mộc mạc khó kiếm tìm trong khái niệm Hà Nội ngày nay.  
Có chiếc suy tư, trầm mặc với con đường dài sâu hun hút bên trong, có chiếc rêu phong đổ bóng trong chiều bên dòng người ồn ã, xô bồ, có chiếc cổng mà "lưỡi dao thời gian khoét sâu vào từng viên gạch, trơ mòn, trũng lõm sâu hút như hốc mắt người già. Đôi chỗ, nước mưa ngấm lâu ngày, gạch chảy dài từng vệt đỏ như huyết ngỡ như lệ xót thương nhỏ thành máu" (st), có chiếc lại chỉ là những khung sắt giản đơn - minh chứng cho một sự tàn phá ghê gớm của thời gian và quá trình đô thị hoá… 
Nhưng dù mang hình hài nào đi chăng nữa, theo nhà văn Kiêm Ninh, mỗi chiếc cổng làng đều chứa đựng một kho chuyện kể về vô số những biến đổi và những thời khắc lịch sử của làng. 
Từ khi làng còn là "làng" theo đúng nghĩa, cho đến khi cơn gió đô thị hoá tràn đến, làng lên phố và thay da đổi thịt, cổng làng hiểu rõ nhất con người "cũ" và "mới" sống và suy nghĩ ra sao? Người của "làng cũ" và người của "phố" có lối sống khác nhau như thế nào? Ai còn giữ lại phong thái thôn dã, ai không?... 
Phác họa một Hà Nội "rất Bắc Bộ" 
Khi tuổi đã xế chiều, mái tóc đã bạc thì cũng là lúc ông Vũ Kiêm Ninh có được niềm vui chứng kiến "tình yêu" của mình "đơm hoa kết trái". Tác phẩm "Cổng làng Hà Nội" với những bức ảnh cổng làng Hà Nội từ vùng Thanh Trì đến Nhật Tân, từ Hà Đông đến Đông Anh… và thông tin chi tiết về tên tuổi, tuổi đời… đã ra mắt công chúng, như là món quà ông dâng tặng cho Hà Nội ngàn năm văn hiến. 
"Bộ sưu tập" ảnh cổng làng Hà Nội của nghệ sĩ nhiếp ảnh nghiệp dư Vũ Kiêm Ninh đã cho ta thấy ý nghĩa đặc biệt của những chiếc cổng làng trong phố: tạo nên một Hà Nội rất Bắc Bộ, dù dáng dấp kiến trúc điển hình của Bắc Bộ đã phần nào bị xoá nhoà.  
 
Cổng làng Đông Ngạc (Ảnh: Tầm tay)
Nhớ lại quãng thời gian 10 năm theo đuổi ý tưởng, nhà văn Kiêm Ninh không khỏi xúc động. Trong 10 năm ấy, chiếc xe đạp cà tàng luôn cùng ông đồng hành, cùng ông ròng rã từ làng này sang làng khác, có ngày đi hết 50 cây số. Những vật dụng "bất ly thân" trong chuyến hành trình của ông là chiếc bánh mì khô và chai nước lọc lủng lẳng trên ghi đông, và sau lưng là cuốn sổ, chiếc bút và chiếc máy ảnh. 
Với vài thứ "đồ nghề" đơn sơ ấy, những chiếc cổng làng Hà Nội còn sót lại đã lần lượt "đi" vào trong ống kính của ông. Chiếc cổng làng vô danh, vốn lặng lẽ và ẩn mình, "suýt" bị quên lãng bỗng dưng có tên, có tuổi, được biết đến với hình dáng và lịch sử rõ ràng. Trong đó, nhiều chiếc sau khi ông ‘chộp" được đã bị phá đi, và tấm ảnh của ông thành kỷ niệm, thành thứ tài sản vô giá cho kho lưu trữ văn hoá của ngôi làng sở hữu chiếc cổng ấy. Và của Hà Nội. 
Ông Vũ Kiêm Ninh tâm sự: "Ở vùng đồng bằng Bắc Bộ, đi đâu chẳng thấy làng, thấy cây đa, bến nước, con đò. Và thấy cổng làng. Hà Nội cũng là một người con của Bắc Bộ, chỉ có điều Hà Nội được may mắn vươn xa tầm vóc, hơn "các anh chị em trong nhà". Thế nhưng không vì thế mà Hà Nội đánh mất đi "bản chất" của nền văn minh lúa nước. Những chiếc cổng làng Hà Nội là minh chứng cho tấm lòng thuỷ chung ấy. Vẫn là một tam quan xây gạch, trên có đôi câu đối chữ Hán. Hiền lắm mà cũng thân thương lắm".
Theo Dân Trí
Loại: 1000 năm Thăng Long - Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 3:40 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.629
]]> System Account 1000 năm Thăng Long - Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 20:44:15 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=12 Nguyễn Như Đổ (1424-1526) http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=28 Nội dung:
Ông là người làng Đại Lan (xã Duyên Hà, Thanh Trì), có tên chữ là Mạnh An, hiệu Khiêm Trai. Năm 19 tuổi, ông đã đỗ đầu khoa thi hội đầu tiên của triều Lê (1442). Ông làm ở Viện Hàn lâm, nhiều lần đi sứ sang triều Minh, làm An Phủ sứ bộ Quy Hóa rồi được thăng chức Thượng thư bộ Lại, Thượng thư bộ Lễ, Thưa chỉ học sĩ Viện Hàn lâm vào giai đoạn hưng thịnh nhất thời Hồng Đức nhà Lê.

Kỳ thi đình năm Quý Mùi (1463) đông tới 4000 sĩ tử, ông được cử độc quyền và lấy đỗ trạng nguyên Lương Thế Vinh.
 
Năm 1486, ông giữ Tế tử Quốc Tử Giám, hiệu trưởng trường đại học quốc gia này suốt 10 năm. Nhà sử học Phan Huy Chú đã xếp ông là 1 trong 18 phò tá có công lao và tài đức nhất thời Lê. Ông xứng đáng là bậc khoa danh đại thụ, trải qua 8 triều vua, thọ 102 tuổi, cũng là điều hiếm có. Ông còn một số bài thơ chép trong Hoàng Việt thi tuyển. Tên ông khắc trên tấm bia đá đầu tiên dựng tại Văn Miếu (1484) và trong danh sách các bậc Tế tử Quốc Tử Giám ông ở hàng thứ 2 sau Chu Văn An.
 
Loại: Danh nhân Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:05 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.787
]]> System Account Danh nhân Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:07:55 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=28 Nguyễn Huy Tưởng (1912-1960) http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=27 Nội dung:
Ông sinh ra trong một gia đình nhà nho khá giả có tinh thần yêu nước ở xã Dục Tú huyện Đông Anh. Ông học ở Hải Phòng và ra làm thư ký nhà Đoan rồi về Hà Nội nuôi chí viết văn để ký thác tấm lòng với đất nước.

Ông có khuynh hướng khai thác đề tài lịch sử qua những tiểu thuyết Đêm hội Long Trì, An Tư công chúa, kịch Vũ Như Tô, Cột Đồng Mã Viện trong cao trào Tiền khởi nghĩa, Ông được hội Văn hóa cứu quốc cử đi dự Đại hội quốc dân ở Tân Trào. Sau Cách mạng, ông viết kịch Bắc Sơn; kháng chiến chống Pháp có Những người ở lại, Ký sự Cao Lạng. Hòa bình lập lại, ông viết truyện Anh Lục, Bốn năm sau, Lỹ hoa và Sống mãi với Thủ đô - bộ tiểu thuyết trường thiên về Hà Nội kháng chiến, nhưng mới chỉ hoàn thành được một tập thì ông mất.
 
        Ông còn là nhà văn viết cho thiếu nhi, các truyện lịch sử, cổ tích như An Dương Vương xây thành ốc, Lá cờ thêu sau chữ vàng, Kể chuyện Quang Trung được ông kể bằng lời văn đôn hậu, trong sáng và hấp dẫn. Ông tham gia sáng lập và là giám đốc đầu tiên của Nhà Xuất bản Kim Đồng. Nhiều kịch, truyện của ông đã được chuyển thể sang các tác phẩm điện ảnh như: Sống mãi với Thủ đô, Đêm hội Long Trì… Ông là nhà văn người Hà Nội và có nhiều tác phẩm về Hà Nội có nhiều giá trị.
 
Theo hanoi.gov.vn
Loại: Danh nhân Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:05 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.770
]]> System Account Danh nhân Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:06:21 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=27 Chùa Hà - di tích lịch sử văn hóa và cách mạng http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=54 Nội dung:

 

Chùa Hà có tên tự là Thánh Đức, nay thuộc phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội. Chùa nằm ở vị trí phía Tây kinh thành Thăng Long, nổi tiếng là một vùng quê văn hiến của Xứ Đoài xưa.

Tương truyền chùa được xây dựng từ rất lâu đời, tường xây bằng gạch vồ, lợp lá gồi, xưa có tên là chùa Vồi.  Đến đời vua Hy Tông có hai người quê làng Thổ Hà (Bắc Giang) sang trở chùa để bán các đồ gốm sứ ở chợ trong, ngoài thành Thăng Long. Do buôn bán phát đạt, hai gia đình này tình nguyện công đức số tiền lớn cùng nhân dân trong xóm xây dựng lại chùa bằng gạch ngói vào năm Chính Hòa (1680). Từ đó hai làng Thổ Hà và Dịch Vọng Trung kết nghĩa, đặt tên xóm có ngôi chùa là Bối Hà và chùa có tên nôm là chùa Hà (đến ngày kỵ hàng tháng, hàng năm ở Thổ Hà, nhân dan xóm Bối Hà cử đoàn đại biểu sang lễ, và ngược lại).
Chùa Hà xưa hướng Tây nhìn lên sông Nhuệ, tam bảo 5 gian rộng, hậu cung 3 gian theo kiểu chữ đình, bên cạnh là điện mẫu.
Đời Lê, bên cạnh phía bên phải chùa Hà là ngôi đình Hà to đẹp thờ hai vị thành hoàng là Triệu Chí Thành, tướng của Triệu Việt Vương (Quang Phục - 549 - 570) có công chống quân xâm lược nhà Lương, và Chu Lý Đại vương. Đình được xây mới cao đẹp vào cuối những năm 90 của thế kỷ XX.
Chùa Hà được xây dựng trên vùng đất có bề dày lịch sử lâu đời. Chùa thờ Phật, thờ Tổ, thờ Mẫu theo tín ngưỡng dân gian. Trong Thượng điện của chùa hiện còn lưu giữ một lư hương bằng đồng cao 35 cm, đưòng kính miệng 25 cm, còn khắc 3 chữ Hán "Thánh Đức tự". Theo các cụ cao tuổi trong làng cho biết thì tên chữ của chùa có từ đời Lê Thánh Tông (1460 - 1497). Tương truyền, Nghi Dân Thái tử có tội với triều đình, không được nối ngôi, kết bè đảng, đêm bắc thang vào thành Thăng Long đốt cháy cung điện. Vua Lê Thánh Tông còn nhỏ, phải chạy về chùa Thôn Hậu (xã Dịch Vọng), tên chữ là chùa Thánh Chúa (cách chùa Thánh Đức khoảng 1000m). Khi ấy, ua Lê Thánh Tông cũng lui tới thăm chùa Thánh Đức. Chùa Thánh Chúa và chùa Thành Đức có tên như vậy do nguồn gốc câu chuyện trên.
Hiện nay, trước cửa chùa còn dòng chữ Hán đắp nổi trên cột trụ: "Lê Triều Chính Hòa tạo dựng" ("Chùa dựng năm Chính Hòa Lê Huy Tông"). Có lẽ, đây là lần xây dựng mới từ chùa Vồi nhỏ bé bằng gạch vồ và lợp lá gồi. Trải qua thời gian, thiên nhiên và chinh chiến, chùa Hà cũng có nhiều biến đổi. Cuối đời Lê loạn lạc, chùa bị mất chuông, đến năm Cảnh Thịnh thứ bảy (1799) thời Tây Sơn, nhân dân mới đúc lại chuông. Chuông cao 1m30, chu vi miệng 1m50, quai hình rồng có vây chia làm 4 múi khắc hình long, ly, quy, phượng. Phía trên khắc bốn chữ lớn: "Thánh đức tự chung".  Theo nhà nghiên cứu Đỗ Thỉnh viết trong "Di tích và văn vật vùng ven Thăng Long" (NXB Hội nhà văn 1995), cho biết về bài văn chuông do Nguyễn Khuê làm chức xã giáo biên soạn, có giá trị nghiên cứu về quan niệm của người xưa và tình hình xã hội thời Tây Sơn.
"Từng nghe: Trong năm âm thanh của Phật pháp, tiếng chuông được coi là bậc nhất; trong muôn đường tu của con người, phẩm chất phải sửa trước tiên.
Kính chúc Hoàng riều yên vui; quốc gia vững chãi. Khắp chốn sùng kính thờ Phật; mọi người mở rộng từ tâm. Nay giáp Bối Hà... Nước Đại Việt phụng thờ chùa Thánh Đức là nơi cổ tích danh nam, thắng cảnh nổi tiếng.
Ngày trước nơi đây, đất Phật trang nghiêm, nào tụng kinh nào chùa tháp. Nhưng ròi bỗng gặp binh biến, nhà chùa im vắng tiếng chuông. Sau đó một lần tìm thợ đúc lại cũng không thành. Mĩa đến ngày tốt tháng 11 năm Kỷ Mùi (1799), các bậc quan viên hương lão cùng bốn giáp ra sức bỏ tiền của để lo việc đúc chuông... Rồi đặt nơi thu đồng, nấu đồng làm chuông và đúc thành quả phúc. Chuông này nặng hơn 300 cân, cao một thước sáu tấc. Tiếng chuông ngân vang ấm áp hương trời...".
Phần dưới kê các giáp góp tiền và khách cung tiến thập phương.
Đầu Nguyễn Gia Long có lệnh đục phá các di vật thời Tây Sơn, nên nhân dân Bối Hà phải mang chuông thả xuống ao làng. Sau đó, khi xây lại tam quan, mới vớt lên đem treo nên chuông không bị đục mất niên hiệu Tây Sơn, như nhiều quả chuông khác. Trải qua chiến tranh,tam quan vẫn còn nguyên vẹn, được tu bổ chỉnh trang, với quả chuông cổ có giá trị.
Chùa Hà đã trải qua nhiều lần trùng tu, xây dựng. Diện mạo kiến trúc của chùa hiện nay là sản phẩm của những lần trùng tu sửa chữa vào thời Nguyễn và những năm gần đây. Hiện nay, Chùa Hà được nâng cấp, xây dựng lại rất khang trang, bề thế (Phường Dịch Vọng và ban quản lý di tích chùa triển khai xây dựng lại chùa và đình Hà từ năm1995 - 2003; tam quan được giữ nguyên vẹn). Các công trình kiến trúc của chùa được quy hoạch tập trung trng một khoảng không gian rộng thoáng gồm: cổng tam quan, vườn cây xanh, hồ nước hình bán nguyệt, chùa chính kết cấu kiểu chữ "Đinh" có Tiền đường và Thượng điện, nhà thờ Mẫu, nhà thờ Tổ. Tại chùa hiện còn lưu giữ bộ sưu tập di vật văn hóa có giá trị nghệ thuật thuộc thế kỷ XVII, XIX như: quả chuông đồng niên hiệu Cảnh Thịnh 7 (1799); bộ tượng tròn 28 pho, trong đó có 21 pho tượng Phật và 6 pho tượng Mẫu, 1 pho tượng Tổ...; 18 tấm bia đá niên đại triều Nguyễn ghi việc tu sửa và gửi hậu tại chùa; cùng nhiều đồ tờ tự khác như bát hương sứ men lam, cây đèn, lọ hoa, hoành phi, câu đối...
Chùa Hà là di tích có liên quan đến những sự kiện lịch sử cách mạng của Thủ đô Hà Nội.
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Chùa Hà và địa bàn Dịch Vọng là một trong những cơ sở họp và liên lạc bí mật của xử ủy Bắc Kỳ 1941 - 1945. Từ năm 1944, Thành ủy Hà Nội xây dựng cơ sở cách mạng trong thôn Trung và thôn Tiến; các đồng chí lãnh đạo Thành ủy thường qua lại đây gặp gỡ, hội ý công tác. Khoảng tháng 6-1945, Thành ủy đã tổ chức lớp huấn luyện chính trị, quân sự cho cán bộ lãnh đạo Tự vệ và Thanh niên xung phong bí mật toàn thành ở cửa Chùa Hà dưới danh nghĩa Hướng đạo sinh đi cắm trại. Tối ngày 15-8-1945, theo chỉ thị của Xứ ủy, Thành ủy Hà Nội triệu tập một cuộc hội nghị bất thường của các cán bộ và đội trưởng các đội công nhân xung phong và thanh niên xung phong ở Chùa Hà do đồng chí Nguyễn Quyết, bí thư thành ủy chủ trì (xã Dịch Vọng, huyện Từ Liêm, nay là phường Dịch Vọng, quận Cầu Giấy), để kiểm điểm lực lượng của ta trong thành phố và bàn những công việc cấp bách cần làm nhằm chuẩn bị cho cuộc khởi nghĩa.
Tối ngày 17-8-1945, tại nhà một cơ sở cách mạng của Thành ủy Hà Nội (nhà bà Hai Nhã, thôn Dịch Vọng tiền, xã Dịch Vọng), Ủy ban khởi nghĩa (tức Ủy ban quân sự cách mạng Hà Nội) đã họp hội nghị mở rộng, có đông đủ đại biểu các đoàn thể cứu quốc, các độ tuyên truyền xung phong, các đội tự vệ chiến đấu để bàn kế hoạch khởi nghĩa. Hội nghị đã quyết định rõ phương thức và kế hoạch khởi nghĩa, cụ thể là huy động sức mạnh đông đảo của quần chúng ở nội thành và ngoại thành tham gia, lấy lực lượng chính trị quần chúng làm cơ bản, có lực lượng vũ trang và nửa vũ trang làm nòng cốt, và thời gian khởi nghĩa là vào sáng 19-8-1945.
Hội nghị này được chuyển tới họp ở Tam quan gác chuông Chùa Hà.
Năm  1982 nhân kỷ niệm 37 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9, Sở Văn hóa Thông tin Hà Nội đã tổ chức gắn biển di tích cách mạng chùa Hà.
Về tổng thể, với những nội dung trên, chùa Hà (bao gồm cả đình Hà) là di tích tôn giáo có vai trò nhiều mặt trong kho tàng di sản văn hóa của Hà Nội. Chùa Hà, gắn liền với địa bàn Dịch Vọng, là di tích lịch sử cách mạng của dân tộc.
Năm 1995, Chùa Hà đã được Nhà nước công nhận là di tích lịch sử - văn hóa quốc gia.
Đến tham quan Chùa Hà, Đình Hà, ta tìm thấy giá trị lịch sử - văn hóa ẩn tàng trong khối kiến trúc toàn cảnh hoành tráng, thật nghiêm nhưng bình dị; ta đến lễ Phật, ta nhớ đến hai vị Thành hoàng Triệu Chí Thành và Chu Lý đại vương, và ta nhớ lại một thời kỳ cách mạng oanh liệt do Đảng ta lãnh đạo, đấu tranh giành độc lập, tổng khởi nghĩa tháng Tám năm1945 ở Hà Nội.
 Hùng Cương
(Tạp chí Thăng Long Hà Nội ngàn năm - Số23/2004)
 
Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 5:00 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.135
]]> System Account Đình chùa Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 22:01:51 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=54 Đền Bạch Mã - trấn cửa Đông thành Thăng Long http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=46 Nội dung:
Đền Bạch Mã thờ thần Long Đỗ, tọa lạc tại số nhà 76 phố Hàng Buồm được nhân dân từ xưa tới nay tin rằng rất linh thiêng. Sử sách tiền nhân để lại còn ghi rõ câu chuyện nhuốm màu huyền bí về sự tích ngôi đền này.

Đền Bạch Mã thờ thần Long Đỗ, tọa lạc tại số nhà 76 phố Hàng Buồm (Hoàn Kiếm, Hà Nội, xưa thuộc phường Hà Khẩu, tổng Hữu Túc, huyện Thọ Xương, phủ Hoài Đức).
 
 
 
Đền Bạch Mã xưa (Ảnh tư liệu)
Sự tích đền Bạch Mã
Sử sách tiền nhân để lại còn ghi rõ câu chuyện nhuốm màu huyền bí về sự tích đền Bạch Mã.
Sau khi dời đô ra Thăng Long, để tiện việc phòng bị giặc giã, Lý Công Uẩn, vị vua khai sáng triều Lý bắt tay ngay vào việc đắp luỹ xây thành. Tuy nhiên, điều kỳ lạ là thành xây đến đâu, dù gia cố thế nào cũng vẫn bị sụp đổ.
Thấy việc dựng thành gặp khó khăn, vua Lý Thái Tổ bèn tới đền thờ thần Long Đỗ - được dân gian coi là thần cai quản chốn Đại La - cầu đảo, xin được phù trợ. Đêm đó, nhà vua nằm mộng thấy thần Long Đỗ nói rằng, cứ theo dấu chân ngựa mà đắp thì thành tất sẽ vững vàng. Thần vừa dứt lời, một con ngựa trắng từ trong đền đi ra, thủng thẳng bước từ hướng Tây, rẽ qua hướng Đông một vòng rồi lại biến mất vào trong đền.
Hôm sau, Lý Thái Tổ cho đắp thành theo dấu chân bạch mã trong giấc mộng. Quả nhiên, thành Thăng Long không bị lún sụt nữa. Nhà vua cảm kích trước sự phò trợ của thần Long Đỗ, bèn ban sắc phong thần làm Quốc đô Định bang Thành hoàng Đại vương. Lại cho tạc một bức tượng ngựa trắng để thờ trong đền. Đền thờ thần Long Đỗ cũng có tên là Bạch Mã từ bấy giờ.
Đền thờ thần Long Đỗ có từ bao giờ?
Như trên đã nói, năm 1010, khi Lý Công Uẩn dời đô về Thăng Long thì đền thờ thần Long Đỗ đã hiển hiện ở đó rồi. Như vậy, người dựng đền thờ thần Long Đỗ lại không phải là Lý Công Uẩn.
Trong cuốn “Việt điện u linh tập” của Lý Tế Xuyên còn ghi lại nguồn gốc và thời điểm xây dựng đền thờ thần Long Đỗ. Câu chuyện này gắn liền với Cao Biền – viên quan Bắc triều được phái tới đô hộ nước ta ở giai đoạn cuối thời kỳ Bắc thuộc. Do triều Đường phương Bắc bấy giờ đã vào thời kỳ mục ruỗng, suy yếu trầm trọng, nên để duy trì sự cai trị đối với nhân dân ta, quân thần Đường Hàm Thông gắng sức xây lên hình ảnh một Cao Biền đầy tài phép.
Tuy vậy, “vỏ quýt dày có móng tay nhọn”, “tài phép” của Cao Biền không những không thể “trấn yểm” nổi, mà còn phải run sợ trước thần khí nước Nam.
“Việt điện u linh tập” chép rằng, năm 866, Cao Biền - khi ấy đã đắp xong thành Đại La - bèn ra cửa Đông dạo chơi. Bỗng đâu gió nổi, mây mù, một người cao lớn mặc áo gấm cưỡi rồng ẩn hiện. Cao Biền thất kinh bèn nảy sinh ý lập bùa trấn yểm.
Đêm đó, Cao Biền nằm mộng thấy vị thần cao lớn ấy hiện ra khoan thai nói: “Ta là tinh anh ở Long Đỗ. Nghe tin ông đắp thành nên đến chơi. Việc gì phải trấn yểm?”. Tỉnh dậy, Cao Biền bèn lấy vàng, đồng và bùa chôn xuống đất để trấn yểm. Việc vừa làm xong, một trận cuồng phong nổi lên, vàng, đồng và bùa của Cao Biền bị đánh tan thành tro bụi. Cao Biền hoảng hồn, than thở: “Ta phải về phương Bắc mất thôi!” rồi lập tức cho người lập đền thờ thần Long Đỗ. Quả nhiên, sau đó ít lâu, Cao Biền bị triệu về cố quốc và phải chết tức tưởi.
Như vậy, đền Bạch Mã - hay đền thờ thần Long Đỗ - đã được xây dựng từ năm 866, trước khi Thăng Long trở thành kinh đô của một nước độc lập.
Kiến trúc đền Bạch Mã
Trải qua nhiều phen giặc giã, đền Bạch Mã được trùng tu nhiều lần. Đến nay, kiến trúc đền Bạch Mã mang đậm dấu ấn kiến trúc thời Nguyễn.
 
Đền Bạch Mã ngày nay (Ảnh: tamtay.vn)
Về tổng thể, đền Bạch Mã bao gồm các công trình: tam quan, phương đình, đại bái, thiêu hương, cung cấm và nhà hội đồng.
Tam quan được chia thành năm gian, gian giữa mở lối vào phương đình bằng cửa gỗ lớn. Phương đình được xây theo lối hai tầng tám mái đao cong sử dụng hệ thống “củng ba phương” đỡ góc mái. Nối giữa phương đình và đại bái là mái vòm hình mai cua.
Đại bái cũng được chia thành năm gian, nền lát đá xanh. Ở công trình này, ngoài bốn bộ vì dựng theo lối “chồng rường giá chiêng hạ bảy” còn có hai bộ vì hai bên đầu hồi được dựng theo lối “kẻ chuyền”. Riêng hai bộ vì gian giữa dẫn vào chính điện được chạm các hình tứ linh trên nền hoa văn xoắn, trên các đầu dư được chạm hình đầu rồng. Đại bái nối với thiêu hương cũng bằng mái “vỏ cua”.
Thiêu hương và cung cấm có kiến trúc gần giống nhau, mái vuốt góc đao cong hai tầng. Trong cung cấm là nơi đặt tượng thần Bạch Mã.
Hiện nay, đền Bạch Mã còn lưu giữ 15 văn bia cổ cùng nhiều hiện vật có giá trị khác.
Đền Bạch Mã được nhân dân từ xưa tới nay tin rằng rất linh thiêng. Đến nay, trong đền còn lưu giữ bài thơ của Thái sư Trần Quang Khải ca ngợi về điều này:
Tích văn hách trạc Đại vương linh,
Kim nhật phương tri quỉ mị kinh.
Hoả bắc tam khu thiêu bất tận,
Phong lôi nhất trận phiến nan khuynh.
Chỉ huy vọng lượng tam thiên chúng,
Hô hấp tiễu trừ bách vạn binh.
Nguyện trượng dư uy thanh Bắc khấu,
Đôn linh vũ trụ lạc thăng bình.
Tạm dịch:
Đại vương xưa nức tiếng oai linh
Nay mới hay rằng ma quỷ kinh
Lửa tụ ba khu không cháy miếu
Gió lay một trận chẳng nghiêng mình
Khiến sai bọn quỷ ba nghìn đứa
Đánh dẹp loài ma trăm vạn binh
Nhờ cậy dư uy trừ giặc Bắc
Giúp ngay đất nước được thanh bình
(Theo bản dịch của Trần Lê Văn)
Theo chinhphu.vn
Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:35 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.074
]]> System Account Đình chùa Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:39:14 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=46 Thái sư Á vương Đào Cam Mộc - “Sinh vi Lý tướng, tử vi Lê thần” http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=41 Nội dung:
Trong số những người góp công đưa Lý Công Uẩn lên ngôi hoàng đế, nhà sư Vạn Hạnh và Thái sư Á vương Đào Cam Mộc được xếp ở vị trí đệ nhất khai quốc công thần. Nếu nhà sư Vạn Hạnh là người nêu ý tưởng thì Thái sư Đào Cam Mộc là người tổ chức và trực tiếp chỉ huy việc đổi ngôi không đổ máu và diễn ra nhanh chóng.

 
Đệ nhất khai quốc công thần
 
Triều Tiền Lê, vào đời vua Long Đĩnh (1006 – 1009) bắt đầu mục nát. Vua làm việc càn dỡ, thích dâm đãng, tàn bạo. Trong nước lòng dân oán thán, bên ngoài giặc Tống rình rập xâm lấn. Lúc bấy giờ, uy tín của quan Thân vệ Lý Công Uẩn ngày càng cao cả trong và ngoài triều. Nhà sư Vạn Hạnh có lần nói với Lý Công Uẩn: “Mới rồi tôi thấy chữ bùa sấm kỳ lạ, biết họ Lý cường thịnh, tất dấy lên cơ nghiệp. Nay xem trong thiên hạ người họ Lý rất nhiều, nhưng không ai bằng Thân vệ là người khoan thứ nhân từ được lòng dân lại đang nắm binh quyền trong tay, đứng đầu muôn dân, chẳng phải Thân vệ thì ai đương nổi nữa”. Đó là ý tưởng táo bạo và hợp thời của nhà sư Vạn Hạnh… Tuy nhiên, để thực hiện thành công ý tưởng đó và góp phần xây dựng triều Lý hưng thịnh cần có sự trợ giúp đắc lực của quan Chi hậu Đào Cam Mộc.
Theo sử sách, Đào Cam Mộc quê ở xã Định Tiến, huyện Yên Định (Thanh Hóa). Sau khi cha mất, ông được mẹ đưa về quê ngoại làng Nam Thạch, xã Yên Trung nuôi dưỡng. Từ nhỏ Cam Mộc tỏ rõ thông minh, khoẻ mạnh. Khi vua Lê Đại Hành về Thanh Hóa tuần du trên sông Mã (đoạn chảy qua Yên Trung, nay sông Mã đã đổi dòng) thuyền bị mắc cạn. Đào Cam Mộc đã dùng sức khoẻ và mưu mẹo đưa được đoàn thuyền vượt qua bãi cạn. Từ đó ông được Vua Lê tin dùng và dần thăng chức Chi hậu…
Tháng 7, ngày Tân Hợi, năm Kỷ Dậu (1009), vua Lê Ngọa Triều băng hà, thái tử còn bé. Lý Công Uẩn cùng với Hữu điện tiền chỉ huy sứ là Nguyễn Đê mỗi người đem 500 quân Tùy Long vào làm túc vệ. Theo sác Đại Việt Sử ký toàn thư, khi ấy Chi hậu Đào Cam Mộc nhân lúc vắng nói với Lý Công Uẩn rằng: “Bấy nay, chúa thượng ngu tối và bạo ngược, làm nhiều việc bất nghĩa, nên trời không cho hưởng thọ mà con nối thì thơ ấu, không thể kham nổi việc lớn đầy khó khăn, trăm sự đều phiền nhiễu, thần linh không ưa, dân chúng nháo nhác tìm chân chúa. Vậy, sao Thân vệ không nhân cơ hội này mà nghĩ mưu cao, quyết đoán sáng suốt, xa thì xem dấu cũ của vua Thang, vua Vũ, gần thì xem việc của họ Đinh, họ Lê… trên thuận lòng trời, dưới hợp lòng người chứ khư khư giữ chút tiết hạnh bề tôi nhỏ nhoi hay không?”
Lý Công Uẩn sợ Đào Cam Mộc có mưu khác nên dọa bắt nạp cho bá quan. Đào Cam Mộc không sợ mà nói tiếp: “Tôi thấy việc trời và người như thế cho nên mới dám nói ra. Nay ông muốn tố cáo tôi thì tôi cũng xin thưa rằng tôi đâu sợ chết!”, Lý Công Uẩn nói: “Tôi đâu nỡ tố cáo ông, chẳng qua vì sợ lời nói của ông mà tiết lộ ra thì chúng ta đều phải chết nên mới răn như thế đó thôi”.
Đào Cam Mộc biết rõ việc đã cần kíp lắm rồi, để nữa sợ sinh biến, liền trình bày với các bậc quan lại trong triều, ai ai cũng đề bằng lòng cả. Ngay ngày hôm ấy, họ họp lại và dìu Lý Công Uẩn lên chánh điện lập làm Thiên tử, mở ra triều đại nhà Lý kéo dài 216 năm (1009 – 1225).
Ngoài công lớn trong việc đưa Lý Công Uẩn lên ngôi, Đào Cam Mộc còn có công giúp Lý Công Uẩn xây dựng cơ nghiệp nhà Lý buổi ban đầu. Vì vậy, ông đã được Lý Thái Tổ phong tước là Nghĩa tín hầu, sau này thăng đến chức Thái sư và gả công chúa đầu là An Quốc cho ông. Khi triều chính tạm ổn định, tháng 2 năm Thuận Thiên thứ nhất (1010) nhà vua cùng phò mã Đào Cam Mộc đi kinh lí các tỉnh miền ngoài để tìm đất định đô lâu bền. Và quyết định dời đô về Thăng Long của Lý Thái Tổ cũng có một phần đóng góp ý tưởng và công sức của Đào Cam Mộc.
Sớm khôi phục các đền thờ Đào Cam Mộc
Sau 6 năm phò Lý Thái Tổ ổn định triều chính, Thái sư Đào Cam Mộc đã tạ thế tại tư dinh nay thuộc đất Cổ Loa (Đông Anh – Hà Nội) năm Thuận Thiên thứ 6 (1015). Để ghi nhớ công ơn vị khai quốc công thần, Lý Thái Tổ đã truy phong cho ông chức vị cao nhất là Á Vương, cho xây đền thờ Thái sư Á Vương Đào Cam Mộc ngay tại tư dinh và ban tặng câu đối: “Lý triều định đô vương tứ phúc/ Đào trạng văn quan Quốc ân thân”. Tuy nhiên, ngôi đền thờ ông đã bị thực dân Pháp phá năm 1953. Từ nhiều năm nay, các nhà khoa học kiến nghị UBND TP Hà Nội sớm khôi phục lại đền thờ Thái sư Á Vương Đào Cam Mộc trên nền đất cũ tại khu di tích Cổ Loa.
Cùng với đền thờ tại tư dinh trên đất Cổ Loa, Thái sư Á Vương Đào Cam Mộc cũng được lập đền thờ tại nhiều nơi. Ông là một trong 3 vị võ quan (Đào Cam Mộc, Lý Thường Kiệt, Lê Phụng Hiểu) được thờ ở Võ chỉ thuộc đền thờ Lý Bát Đế (Đền Đô, thuộc xã Đình Bảng, Từ Sơn, Bắc Ninh). Tại quê hương, huyện Yên Định (Thanh Hóa), ông được dân thờ ở 3 nơi là chùa Hưng Phúc (xã Đinh Tiến, quê nội), nghè làng Nam Thạch (xã Yên Trung, nơi có đền thờ chính) và nghè làng Bùi Hạ (xã Yên Phú). Cả 3 nơi thờ phụng này đều đã bị phá bỏ hoặc đổ nát cách đây hơn nửa thế kỷ. Đặc biệt, dù bị phá bỏ, nhưng câu đại tự tại nghè làng Nam Thạch: “Sinh vi Lý tướng, tử vi Lê thần” (Sinh làm tướng nhà Lý, chết làm thần nhà Lê) vẫn được dân gian lưu truyền đến ngày nay. Các triều đại sau này đều đánh giá cao công lao của Đào Cam Mộc đối với đất nước và phong ông là Thượng thượng đẳng tối linh phúc thần. Điều này được ghi trong một số sắc phong còn lại được lưu giữ tại xã Yên Trung, huyện Yên Định, Thanh Hóa.
Trích tạp chí Hà Nội mới số xuân Canh Dần 2010
Loại: Danh nhân Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:20 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.876
]]> System Account Danh nhân Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:23:26 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=41 Thành Cổ Loa http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=70 Nội dung:
Thuộc địa phận xã Cổ Loa, huyện Đông Anh nằm bên quốc lộ số 3, cách Hà Nội 17km về phía Bắc. Đây là vùng đất đô thành của nước Âu Lạc, thế kỷ III trước Công nguyên, của triều đại An Dương Vương và là kinh đô đầu tiên của Nhà nước phong kiến độc lập với vua Ngô Quyền vào năm 939.

 
Thuộc địa phận xã Cổ Loa, huyện Đông Anh nằm bên quốc lộ số 3, cách Hà Nội 17km về phía Bắc. Đây là vùng đất đô thành của nước Âu Lạc, thế kỷ III trước Công nguyên, của triều đại An Dương Vương và là kinh đô đầu tiên của Nhà nước phong kiến độc lập với vua Ngô Quyền vào năm 939.
 
Thành Cổ Loa do An Dương Vương xây dựng. Theo truyền thuyết có 9 lớp thành, nay chỉ còn dấu vết của 3 lớp: thành trong, thành giữa và thành ngoài lồng vào nhau. Cả ba vòng thành dài khoảng 16 km, rộng hơn 400ha. Sông Thiếp tức Hoàng Giang làm hào thiên nhiên bao quanh, trước còn nối với sông Hồng và sông Cầu, nên Cổ Loa đã từng là cảng lớn của nước ta.
Với chiều cao trung bình của tường thành nay là 5m,mặt rộng từ 6 - 12m, chân thành từ 20 - 30m, chỉ thành 3 vòng thành còn lại khối lượng đất đắp đã trên 2 triệu m3, chứng tỏ Cổ Loa là một công trình xây dựng đồ sộ, một thành tựu lao động to lớn của nhân dân ta thời xưa.
Truyền thuyết kể rằng: Khi xây Thành ốc cứ đắp thành cao lạc đổ phải nhờ có Trấn Tiên Huyền Vũ trừ yêu gà trắng, thành mới xây xong. Sau lại có thần Kim Quy hiện lên ở sông Hoàng, chỗ này có chiếc cầu đá vào chợ Sa, thần cho móng làm lẫy nỏ thần để giữ nước.
Sau 50 năm trị vì, vua Thục mắc mưu Triệu Đà cho con là Trọng Thuỷ sang cầu hôn công chúa Mỵ Châu và ở rể, Trọng Thuỷ đánh cắp nỏ thần để vua cha đem quân sang cướp nước Âu Lạc. Ngày quân Triệu chiến thắng cũng là ngày bi thảm của mối tình Mỵ Châu - Trọng Thuỷ.
Tại Cổ Loa, hiện vẫn còn một am nhỏ nằm khiêm tốn dưới gốc đa thờ Mỵ Châu. Đây là một hòn đá tự nhiên có hình dáng người cụt đầu cũng áo gấm khăn hoa mà linh hồn oan khuất gợi lên trong lòng những thương cảm. Truyền thuyết kể rằng, sau khi Mỵ Châu hóa thành hòn đá to trôi dạt về bãi Đường cấm, phía đông thành Cổ Loa, dân trong thành đem võng ra cáng về đến gốc đa thì đứt võng, hòn đá rơi xuống, bèn lập am thờ ngay đó.
Cho tới nay, sau nhiều phát hiện khảo cổ học, Cổ Loa vẫn là tòa thành cổ nhất, quy mô lớn vào bậc nhất, cấu trúc cũng thuộc loại độc đáo nhất, trong lịch sử xây dựng thành luỹ của nước ta.
                                                                               BẢO ANH
Báo Khao học & đời sống. Số 131(2345), ngày 31/10/2009
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:30 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 2.954
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:32:22 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=70 Đình Phả Trúc Lâm & nghề da giầy ở Thăng Long http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=52 Nội dung:

 

Mỗi một ngành nghề thường có quá trình hình thành phát triển riêng. Ở Thăng Long - Hà Nội việc lập nơi thờ tổ để ghi nhận, tôn vinh người có công mở đầu hay khai sáng nghề của các thế hệ thợ đã trở thành khá phổ biến. Nghề da giầy ở Thăng Long là một trong những nghề phát triển sớm, ra đời cách ngày nay gần 500 năm. Hơn thé nữa, nghề này càng thịnh đạt cùng với sự phát triển và hưng thịnh của đô thị, nó phục vụ thiết thực đời sống xã hội.
  

Thăng Long - Hà Nội từ lâu có một nơi thờ Tổ nghề da giày, đó là đình Phả Trúc Lâm, Di tích đình Phả Trúc Lâm có tên nôm là làng Trắm (hay Chắm), có lúc được gọi là Phong Lâm, Tam Lâm, một địa phương có nhiều thế hệ thợ da giầy nổi tiếng. Những người thợ da giày đã đem cái nghề của mình đến làm ăn sinh sống ở nhiều nơi. Khi đến Thăng Long - Hà Nội thợ da giày đã quần tụ, lập phường thợ và xây dựng đình Phả Trúc Lâm để thờ Tổ nghề của mình. Các vị Tổ của nghề da giầy được tôn thờ là Tiến sĩ Nguyễn Thời Trung và ba vị khác là Phạm ThuầnChánh, Phạm Đức Chính à Nguyễn Sĩ bân. Nguyễn Thời Trung đỗ tiến sĩ  khoa thi Ất Sửu, niên hiệu Thuần phúc nguyên niên, thời Lê - Mạc (năm1565), làm quan cho triều Mạc đến chức Thừa chánh sứ. Ông đã cầm đầu đoàn sứ bộ nước ta qua Trung Quoc sdể hòa đàm. Trong đoàn sứ có ba người cùng quê ở làng Phong Lâm là: Ông Chánh, ông Chính, ông Bân.

Trên đường đi, đoàn sứ bộcó qua Hàng Châu, các ông đã chú ý đến nghề thuộc da, đóng giầy mà lúc đó ở nước ta, nghề này chưa phát triển và tinh xảo bằng họ. Hoàn thành công việc sứ bộ, Thời Trung cùng ba người bạn cùng quê quay lại Hàng Châu học nghề da giầy. Trải qua bao gian nan vất vả, các ông đã học thuộc nghề, nắm vững các bí quyết về thuộc da, đóng giày, khivề nước đã truyền nghề ở quê hương Trúc Lâm. Từ đó nghề thuộc da, đóng giày ngày càng phát triển thịnh đạt.Bốn ông đã được triều đình ban phong chức quan "Thượng y" ở Quốc Tử Giám. Sau này, khi các ông qua đời, làng nghề da giày đã tôn vinh và thờ cúng làm Tổ của nghề.
Phố Hàng Hành trước  đây vốn là đất của thôn Tả Khánh Thụy thuộc tổng Tiền Túc (sau đổi là tổng Thuận Mỹ) của huyện Thọ Xương, phủ Hoài Đức. Nơi đây đã có nhiều đời thọ da giày từ Hải Dương đến ở, quần tụ sinh sống, làm nghề và buôn bán sản phẩm da giày. Nghề da giày cùng với sự hưng vượng của kinh đô Thăng Long đã phát triển mạnh. Đến trước thế kỷ XIX, các phường thọ da giày đã tập trung đông  đúc ở vùng đất Tả Khánh và xung quanh tổng Tiền Túc, Hữu Túc thuộc huyện Thọ Xương. Các địa danh mà sau này đổi thành tên phố như Hàng Da, Hàng Hài, Hàng Trống, ngõ Hài Tượng... đều có liên quan đến phường thợ da giày...
Di tích đình Phả Trúc Lâm được xây dựng vào thời gian nào? Nội dung văn bia còn lưu giữ ở đình đã cho biết: ngôi đình đầu tiên được dựng bằng tre nứa đơn giản, sau đó được tu bổ và nâng cấp thêm vào đầu thế kỷ XX.Như vậy, rõ ràng đình được khởi dựng sớm hơn thời điểm mà văn bia đã nêu.
Đình thờ Tổ nghề da giầy có một kiến trúc khiêm tốn, quy mô vừa phải. Trải qua năm tháng và ảnh hưởng của chiến tranh ngôi đình đã ít nhiều có sự thay đổi nhưng vẫn giữ được phong cách của kiến trúc truyền thống.
Ngày 16/1/995, đình Phả Trúc Lâm đã được Bộ Văn hóa - Thông tin ra quyết định công hận là di tích lịch sử văn hóa quốc gia.
Đình Phả Trúc Lâm từ xa xưa đã luôn được sự quan tâm của những người thợ da sinh sống ở Hà Nội cũng như ở các địa phương khác. Di tích càng đông vui và sầm uất hơn vào dịp tháng 2 và tháng 8 âm lịch là ngày giỗ Tổ. Trong những ngày này, thế hẹ thợ da giầy ở Hà Nội và các địa phương tụ họp về làm lễ tế Tổ, thăm hỏi và trao đổi kinh nghiệm nghề nghiệp.Sau khi được công nhận, xếp hạng, di tích càng được sự quan tâm giữ gìn của các cấp chính quyền và nhân dân. Phường, quận chăm lo chu đáo cho di tích, quy hoạch cho di tích được khang trang hơn. Cùng với sự hưng thịnh phát đạt của nghề da giầy, di tích cũng được chú ý quan tâm hơn. Nơi đây được dùng làm nơi thờ cúng tôn vinh Tổ nghề. Đó là nét đẹp truyền thống vănhóa, đồng thời còn có thể dùng làm nơi trưng bày, quảng bá sản phẩm da giầy, nơi gặp gỡ trao đổi kinh nghiệm nghề...
Đình Phả Trúc Lâm có vị trí gần hồ Hoàn Kiếm, là một trong nhưng di tích lịch sử văn hóa quý, bổ sung và tôn thêm vẻ đẹp của khung cảnh văn hóa của phố cổ, của quận Hoàn Kiếm và của Thủ đô Hà Nội.
Theo hanoi.gov.vn
Loại: Đình chùa Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 4:45 SA
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 1.878
]]> System Account Đình chùa Hà Nội Thu, 24 Jun 2010 21:48:25 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=52 Di tích Hoàng Thành Thăng Long : Giá trị nổi bật toàn cầu http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=68 Nội dung:
Khu di tích Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) được khảo cổ học phát lộ năm 2002- 2003. Do giá trị toàn cầu của di tích Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã cho phép xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO xem xét công nhận di tích là Di sản Thế giới.

 
Khu di tích Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội) được khảo cổ học phát lộ năm 2002- 2003. Do giá trị toàn cầu của di tích Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã cho phép xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO xem xét công nhận di tích là Di sản Thế giới.
 
Bản sắc Việt Nam từ các dấu tích văn hoá và giá trị kiến trúc Hoàng thành Thăng Long qua các thời
Khu vực di tích được đề nghị UNESCO xem xét công nhận là di sản Thế giới bao gồm Khu đi tích Thành Cổ Hà Nội và khu vực 18 Hoàng Diệu. Đó là khu vực trung tâm của Hoàng thành Thăng Long thời Lý (l009-1225), thời Trần (l226-1400), thời Lê Sơ (1428-1527), thời Mạc (l527- 1572), thời Lê Trung Hưng (l593-1789) và thành Hà Nội (Bắc thành) thời Nguyễn (thế kỷ 19). Đây cũng là khu vực trung tâm của thành Đại La (thế kỷ 7-9), thành Đại La thời Đinh Lê (thế kỷ 10).
Khu di tích có một hệ thống di tích dày đặc và liên tiếp kéo dài trong suốt 13 thế kỷ với nhiều loại hình di tích phong phú, đa dạng. Ở khu vực 18 Hoàng Điệu đã được khảo cổ học khai quật trên 19.000 m2. Trong khu vực khai quật đã tìm thấy tầng văn hoá dày từ 3,50m đến trên 4m. Trong các tầng văn hoá đã tìm thấy dấu tích các nền móng các kiến trúc của nhiều triều đại chồng xếp lên nhau, đan xenlẫn nhau và cắt phá lẫn nhau cùng hàng triệu di vật khảo cổ học. Ở lớp văn hoá sâu nhất là dấu tích móng trụ, cống nước, giếng nước của thời Đại La (thế kỷ 7-9). Bên trên lớp văn hoá Đại La, ở nhiều vị trí đã tìm thấy các dấu tích văn hoá thời Đinh Lê (thế kỷ 10). Hệ thống di tích thời Lý (thế kỷ l l -12) dày đặc chồng lên trên các di tích Đại La và Đinh Lê, loại hình phong phú như kiến trúc 13 gian, kiến trúc 11 gian, kiến trúc 9 gian kiến trúc kiểu “lục giác” kiến trúc kiểu “bát giác'', kiến trúc có 6 móng trụ hình chữ nhật. Kiến trúc thời Trần kế thừa và tiếp thu xuất sắc kiến trúc thời Lý và sáng tạo thêm đường hoa chanh độc đáo. Kiến trúc thời Lê vẫn tiếp tục truyền thống Lý- Trần nhưng có sự thay đổi to lớn về vật liệu xâydựng với các móng trụ kiên cố bằng gạch vồ.
Hiện nay di tích nền điện Kính Thiên, di tích Đoan Môn của thời Lê sơ (cửa Nam của Cấm Thành) vẫn hiện diện trên mặt đất minh chứng cho trực trung tâm của Hoàng Thành Thăng Long.
Tất cả phản ánh kiến trúc trong Hoàng Cung qua các  thời Lý- Trần- Lê đều là bộ khung nhà bằng gỗ có mái lợp ngói, phản ánh trình độ cao của các vương triều trong việc xâydựng Hoàng Cung. Các số liệu nghiên cứu về kích thước phản ánh  các vương triều Việt Nam xây dựng kinh đô có quy  hoạch, tính toán rất cụ thể.
Các công trình kiến trúc đều có quy mô hoành tráng, kỹ thuật móng trụ chống lún là một sáng tạo độc đáo được vận dụng triệt để trong điều kiện xâydựng ở trung tâm đồng bằng Châu thổ Bắc Bộ. Các kiến trúc đều được trang trí các hình rồng, phượng tử, uyên ương, hoa sen, hoa cúc hoa mẫu đơn với vô số các đồ án khác nhau.
Những giá trị nổi bật toàn cầu Hoàng thành Thăng Long Hà Nội mang trong mình những giá trị nổi bật toàn cầu bởi nơi đây, liên tục trong hơn một thiên niên kỷ là nơi giao thoa các giá trị nhân văn của nền nghệ thuật kiến trúc, kỹ thuật xây dựng, quy hoạch đô thị, các công trình nghệ thuật điêu khắc hoành tráng và nghệ thuật tạo dựng cảnh quan. Đây là trung tâm quyền lực của đất nước Việt Nam trong hơn một ngàn năm lịch sử và là một minh chứng có một không hai về sự tiến hoá của nền văn minh dân tộc Việt Nam trong lịch sử phát triển của nhà nước quân chủ vùng Đông Nam Á và Đông Á. Hoàng thành Thăng Long là nơi ghi đậm dấu ấn những giá trị biểu đạt văn hoá, giá trị truyền thống và những sự kiện mang tầm vóc ý nghĩa toàn cầu.
Lịch sử phát triển không ngừng của Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội tạo cùng một không gian địa lý và trong hơn một thiên niên kỷ đã khiến cho nơiđây trở thành một điển hình cho sự và hình thành và tiến hoá của trung tâm đô thị kiểu quân chủ chịu ảnh hưởng của nhiều tôn giáo, tư tưởng chính trị từ nhiều nền văn hoá khác nhau trên thế giới. Một ngàn năm người Trung Hoa đô hộ Bắc Bộ để Lại những dấu ấn văn hoá không thể phủ nhận, nhưng không làm mờ đi những giá trị truyền thống của nền văn hoá bản địa. Tuy vị trí của Kinh thành nằmcách xa biển song lại gần với sông Hồng rộng lớn nên rất thuận lợi cho việc giao lưu với các nền văn hoá khác bằng đường thuỷ, kể cả những nền văn hoá xa xôi như Nhật Bản, Tây Á. Các tuyến đường thương mại qua Ấn Độ Dương nối kết với Thăng Long - Hà Nội với vùng Cận Đông xa xôi. Và mặc dù có mỗi quan hệ mật thiết với Trung Quốc về mặt lịch sử văn hoá nhưng xã hội Việt Nam trước hết vẫn là một nền văn minh Đông Nam Á đặc trưng.
Từng công trình kiến trúc với các đặc điểm kỹ thuật, từng đường nét hoa văn trangtrí, từng di vật một mặt phô bày những giao thoa văn hoá khu vực, mặt khác nổi bật trên hết vẫn là khác biệt không trộn lẫn vào bất cứ một nền văn hoá nào khác. Tất cả đều toát nênmột nội lực tiềm ẩn và mạnh mẽ, một nội lực mà nhờ đó dưới ảnh hưởng của nhiều nền văn hoá bản sắc Việt Nam được duy trì và phát triển. Trên cáinền nội lực mạnh mẽ và giàu bản sắc đó, bấy nhiêu nguồn ảnh hưởng văn hoá, cộng thêm nguồn ảnh hưởng từ Đạo giáo, Phật giáo, Nho giáo của văn hoá phương Đông, ảnh hưởng văn hoá phương Tây, chủ nghĩa thực dân, chủ nghĩa xã hội, tất cả đều để lại dấu ấn trên nghệ thuật kiến trúc cảnh quan và khả năng biểu đạt văn hoá của Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội.
Khu Di sản được đề cử có thể được coi là một hình mẫu về quá trình tiến hoá không hề đứt đoạn của nghệ thuật kiến trúc, quy hoạch đô thị, một bảo tàng sống về cách thức mà các tầng lớp văn hoá nối tiếp nhau tác động lên kiểu dáng kiến trúc của một Kinh đô. Những phát hiện khảo cổ học dưới lòng đất trong Khu Di sản cho chúng ta một cái nhìn xuyên thấu thời gian để thấy sự phát triển của kỹ thuật xây dựng qua cácthời kỳ, nhưng kỹ thuật làm nềnmóng theo cách của người Việt Nam trong điều kiện nền đất yếu trong vùng “trũng sông Hồng", các qui hoạch đô thị khoa học trong không gian môi trường địa lý có nhiều thế hệ thống ao hồ và sông ngòi. Các hiện vật gốm sứ tinh xảo cùng nhiều loại hình di vật đặc sắc dùng để lợp và trang trí trên mái các công trình kiến trúc cung điện xưa được tìm thấy loại khu di tích cho ta những ấn tượng sâu sắc về trình độ công nghệ và sự phát triển đỉnh cao của nghệ thuật tạo hình, cách biểu đạt văn hoá  mang đậmtính triết lý phương Đông trong nhiều thế kỷ.
Là một trung tâm quyền lực trong hơn một ngàn năm, Thăng Long – Hà Nội đồng thời là nhân chứng cho những chuyển biến của một nền văn minh lớn tại Đông Nam Á. Rất hiếm có một khu di sản nào lại có thể làm minh chứng cho một quá trình vận động lịch sử lâu dài và liên tục đến như vậy. Các họa tiết kiến trúc, như các loại ngói lợp và trang trí mái phản ánh các xu hướng trong lịch sử thế giới, ví dụ như sự truyền bá và ảnh hưởng của phật giáo đối với sự phát triển khái niệm vương quyền ở vùng Đông Nam Á. Nho giáo cũng đóng góp vai trò vô cùng quan trọng đối với sự hình thành nhà nước của người Việt Nam. Trên các nguyên tắc của Nho giáo, nhà nước quân chủ Đại Việt được củng cố mọi mặt, từ việc hình thành một hệ thống pháp luật và hình thành trật tự xã hội. Vai trò to lớn của Nho giáo được thể hiện từ hình thái chung của quy hoạch Hoàng thành cho đến công trình kến trúc và hiện vật còn lại. Từ hình thái chung đó của Hoàng thành cùng với vô số các hiện vật mang tính rồng hoặc các dấu ấn riêng của Hoàng gia thể hiện rất rõ tính đẳng cấp của một nhà nước lấy Nho giáo làm nền tảng.
Những trào lưu của thế giới, ví dụ như công cuộc xâm chiếm thuộc địa của phương Tây hay sự sụp đổ của chủ nghĩa thực dân thời kỳ sau chiế tranh thế giới thứ hai cũng được thể hiện tại khu Hoàng Thành, cụ thể là sự hiện diện của một số toà nhà Pháp cuối thế kỷ XX còn tồn tại trong khu vực trung tâm của Cấm thành cũ.
Trong suốt hơn 1000 năm, Thăng Long – Hà Nội là nơi hội tụ và lắng đọng những giá trị tinh túy nhất của các nền văn minh lớn của Châu Á. Giá trị đó đã diễn ra liên tục trong một thời gian dài. Nhờ đó Khu Di sản này cho ta những cơ hội chưa tầng có để nghiên cứu về sự phát triển của nghệ thuật kiến trúc, quy hoạch đô thị và cách thức biểu đạt văn hoá nghệ thuật tại nơi giao thoa của các nền văn hoá Đông Á và Đông Nam Á. Lịch sử không đứt đoạn của khu Hoàng thành còn có giá trị nổi bật trong việc nghiên cứu quá trình phát triển của một nền văn minh Châu Á về mặt văn hoá và vị trí của nó trong lịch sử chung của thế giới. Vì vậy, toàn bộ Khu Di sản được đề cử xem là một chứng tích hết sức độc đáo, có giá trị nổi bật toàn cầu về các mặt văn hoá, xã hội, chính trị, tôn giáo, tư tưởng và phát triển kinh tế trong lịch sử Việt Nam.
TC Thông tin đối ngoại, tháng 10/2009
Loại: Phố phường Hà Nội
Đã phát hành: 25/06/2010 12:30 CH
TopItem: Không
ItemStatus: 3
ReadCounter: 3.002
]]> System Account Phố phường Hà Nội Fri, 25 Jun 2010 05:31:02 GMT http://www.thuviendongnai.gov.vn/trangtin/ThangLongHN/Lists/Posts/ViewPost.aspx?ID=68